7. paletten
| Hoofdstuk 7. Painting with GIMP |

## 7. paletten

Wijzigingen
Herziening $Revision: 2551 $ | 2006-04-30 | HdJ

Een palet is een verzameling van verschillende kleuren. In GIMP worden paletten hoofdzakelijk voor twee doelen gebruikt:

- Er kan met een beperkt aantal kleuren getekend worden, op dezelfde manier als een olieverf-schilder een beperkt aantal tube's verf gebruikt.

- Ze vormen de kleurenkaart van geïndexeerde afbeeldingen; een geïndexeerde afbeelding kan maximaal 256 kleuren gebruiken. Deze kleuren kunnen echter wel alle `waarden' aannemen. De kleurenkaart van een geïndexeerde afbeelding wordt het `geïndexeerde palet' in GIMP genoemd.

De volgende functies vallen niet onder de meestgebruikte van GIMP: het is heel goed mogelijk om veel ingewikkelde dingen met GIMP te doen zonder ooit gebruik van de paletten te maken. Voor een gevorderde gebruiker is het echter wel erg nuttig om de werking ervan te kennen en zelfs beginnende gebruikers kunnen soms niet goed uit de voeten als ze er geen rekening mee houden, Bijvoorbeeld als er met gif bestanden gewerkt wordt.

Figuur 7.13. Het palet dialoogvenster

Bij de installatie van GIMP worden er enkele tientallen voorbepaalde paletten meegeleverd. U kunt ook zelf nieuwe maken. Sommigene van de voorgedefinieerde paletten zijn nuttig in het algemeen gebruik, zoals het `web' palet dat een aantal `web-veilige' kleuren bevat; sommigen ervan zien er echter willekeurig gekozen uit. U kunt alle paletten selecteren met het Palet dialoogvenster, dit is ook het beginpunt als u een nieuw palet wilt samenstellen.

Figuur 7.14. De paleteditor

De Palet-editor kunt u openen door op een palet in het palet-dialoogvenster te klikken. Dit palet kunt u met het tekenen gebruiken om snel van kleur te wisselen: als u op een kleur van het palet klikt, wordt deze kleur als voorgrondkleur ingesteld. Als u de Ctrl toets hierbij ingedrukt houdt, wordt de kleur als achtergrondkleur ingesteld.

Zoals de naam echter al suggereerd kunt u de paleteditor ook gebruiken om de kleuren in het palet zelf te wijzigen. Daarvoor moet het ecter welk een palet zijn dat u zelf gemaakt heeft. De meegeleverde paletten kunt u niet wijzigen; u kunt ze kopieren en deze kopiëen kunt u bewerken.

Een palet dat u met de Paletbewerker maakt, wordt automatisch in uw eigen gebruikersmap in de submap “`palettes`” opgeslagen als u GIMP afsluit. Ieder palet in deze map of in de programmamap “`palettes`”, die bij de installatie van GIMP aangemaakt is, wordt iedere keer dat GIMP opnieuw gestart wordt, geladen en komt in het paletdialoogvenster te staan. U kunt ook andere palet-zoekpaden toevoegen met behulp van het tabblad van de “Paletten” tabblad van de “Mappen” in het Voorkeuren dialoogvenster.

GIMP paletten worden opgeslagen in een speciale bestandsopmaak, in bestanden met extensie `.gpl`. De opmaak ervan is erg eenvoudig; het zijn ascii-tekstbestanden, dus als u ze uit een andere bron verkregen hebt en ze in GIMP wilt gebruiken, zal het niet erg moeilijk zijn om ze om te zetten. U hoeft slechts een ander `.gpl` in te zien om daar inzicht in te krijgen.

### 7.1. Kleurenkaarten

Hat kan enigzins verwarrend overkomen dat er in GIMP twee soorten kleurenkaarten bestaan. De meestgebruikte is het type dat in het paletdialoogvenster getoond wordt: Paletten die niet bij specifieke afbeeldingen horen. Het tweede type, geïndexeerde paletten zijn de kleurenkaarten van geïndexeerde afbeeldingen. Iedere geïndexeerde afbeelding heeft zijn eigen geïndexeerd palet dat de kleuren vastlegt die voor de afbeelding beschikbaar zijn. Het maximale aantal kleuren van een geïndexeerd palet is 256. De aanduiding “geïndexeerd” komt van het feit dat iedere kleur met een bepaald getal, of een “index-nummer” verbonden is.(Feitelijk zijn de kleuren in normale paletten ook genummerd maar niet op deze specifiek-functionele manier).

Figuur 7.15. Het Kleurenkaart dialoogvenster

De kleurenaart van een geïndexeerde afbeelding wordt getoond in het Kleurenkaart dialoogvenster , dat niet verward mag worden met het Palet-dialoogvenster. Dat laatste venster toont alle beschikbare paletten, terwijl de eerste de kleurenkaart van de huidige afbeelding toont als het een geïndexeerde afbeelding is. Anders betekend ze niet zoveel.

U kunt echter een normaal palet van de kleurenkaart van een geïndexeerde afbeelding maken--van alle kleuren in iedere afbeelding. U doet dit met de menukeuze Palet importeren die u in het rechtsklikmenu in het paletdialoogvenster kunt openen. Er verschijnt daardoor een oppop-venster waarin u verschillende mogelijkheden kunt instellen, waaronder de mogelijkheid om een afbeelding als bron voor een palet te kiezen. (U kunt ook GIMP-verlopen als palet importeren.) Deze mogelijkheid is erg belangrijk als u een reeks geïndexeerde bestanden met de zelfde kleurencollectie wilt maken.

Als u een afbeelding naar geïndexeerde opmaak wilt omzetten, is het aanmaken van het geïndexeerde palet het meeste werk. Hoe dit gebeurd wordt uitvoeriger in een verder te vertalen hoofdstuk beschreven. Er zijn verschillende manieren om dit te doen warvan het gebruik van een specifiek palet uit het palet-dialoogvenster er een van is.

Kort gezegd kunnen gewone paletten naar geïndexeerde omgezet worden door een RGB afbeelding naar een geïndexeerde afbeelding om te zetten. De weg terug; van een geïndexeerd palet naar een normaal palet, kan door dit palet in het palet-dialoogvenster te importeren.

6. Patronen |  | Hoofdstuk 8. Combining Images