# Podręcznik &klettres;

Anne-Marie
Mahfouf

    &Anne-Marie.Mahfouf.mail;

Igor
Klimer

    kigro@vp.pl

Polskie tłumaczenie
2001
2005
&Anne-Marie.Mahfouf;
&FDLNotice;
2005-06-17
1.5

&klettres; jest programem specjalnie zaprojektowanym jako pomoc w nauce alfabetu, a potem pojedyńczych sylab, w obcym języku. Użytkownikiem może być młode dziecko od dwóch i pół lat lub dorosły, który chce się nauczyć podstaw obcego języka.

Aktualnie dostępnych jest dziesięć języków: czeski, duński, holenderski, angielski, francuski, włoski, luganda, zromanizowany hindi, hiszpański oraz słowacki, ale tylko angielski, francuski i Twój język (jeśli to któryś z powyższych) są instalowane domyślnie.

&klettres; jest naprawdę bardzo prosty w obsłudze. Język może zostać zmieniony korzystając z menu Język. Użytkownik może także wybrać poziom z zakresu 1-4 przy pomocy rozwijanej listy na pasku narzędzi lub z menu Poziom. Style (tło i kolor czcionki) można zmienić korzystając z rozwijanej listy lub menu Wygląd > Motywy menu. Trzy motywy są dostępne: klasa, arktyczny i pustynia. Dodatkowo, można zmienić tryb z trybu dziecka do trybu dorosłego korzystając z menu Wygląd > Tryb.

KDE
kdeedu
klettres
alfabet
czeski
duński
holenderski
angielski
francuski
włoski
zromanizowany hindi
hiszpański
słowacki
luganda
język

## Wprowadzenie

&klettres; jest bardzo prostym programem, który pomaga dziecku lub dorosłemu w nauce alfabetu i prostych sylab w ojczystym lub obcym języku. Program wybiera losowo literę lub sylabę, następnie ta litera/sylaba jest wyświetlana i odpowiedni dźwięk jest odtwarzany. Użytkownik powinien wprowadzić tą literę lub sylabę. Poziomy, na których litera/sylaba nie jest wyświetlana, a tylko dźwięk jest odtwarzany, służą głównie jako trening. Użytkownik nie musi umieć się posługiwać myszką - wymagana jest tylko znajomość obsługi klawiatury.

Aktulanie dostępnych jest dziesięć języków: czeski, duński, holenderski, angielski, francuski, włoski, luganda, zromanizowany hindi, hiszpański oraz słowacki. Jeśli język Twojego KDE to któryś z powyższych to ten język jest ustawiany jako domyślny, w przeciwnym wypadku francuski jest domyślnym językiem. Jeśli Twój komputer posiada dostęp do Internetu możesz łatwo zdobyć dodatkowe języki korzystając z menu Plik oraz wybierając pozycję Pobierz nowy język....

&klettres; wymaga uruchomionego demona &arts; aby móc odtwarzać dźwięki

Dwa różne wyglądy programu &klettres; pozwalają dostosować go do Twoich potrzeb. W wyglądzie dziecka pasek menu i przycisk zmiany języka nie są widoczne. Zakładamy, że dziecko same nie będzie chciało zmieniać języka. Rozwijana lista pozwala mu wybrać różne poziomy. Dla starszego użytkownika tło nie jest tak dziecinne oraz pasek menu jest widoczny. Trzy różne motywy (klasa, arktyczny oraz pustynia) ustawiają różne tła i czcionki.

Już nie potrzebujesz układu klawiatury danego języka - możesz użyć paska narzędzi Znaki, aby wprowadzić specjalne znaki w każdym języku.Wybierz menu Ustawienia, Paski narzędzi, zaznacz Znaki a pasek narzędzi pojawi się na dole &klettres;. Kliknij na danej literze a zostanie ona dodana do pola wprowadzania. Ten pasek narzędzi może być przesunięty w każde miejsce na ekranie.

Jeśli wolisz korzystać z układu klawiatury danego języka, proszę użyć programu &kcontrolcenter; - w sekcji Regionalne i dostępność wybierz podmenu Układ klawiatury a następnie pożądany układ klawiatury.

## Używanie &klettres;

&klettres; posiada cztery poziomy. Poziom 1 i 2 służą do nauki alfabetu a poziomy 3 i 4 sylab. Dla bardzo młodych dzieci (2,5 - 4 lat), jest zalecane aby grały one pod opieką osoby dorosłej.

### Poziomy 1 i 2

Zrzut ekranu pierwszego poziomu programu &klettres;
Poziom 1 &klettres;

Wybrane opcje: poziom 1, język francuski, motyw pustynia oraz tryb dorosłego.

Jeśli jako język Twojego KDE został wybrany czeski, duński, holenderski, angielski, francuski, włoski, hiszpański lub słowacki, ten język zostanie wybrany jako domyślny przy pierwszym uruchomieniu, w przeciwnym wypadku francuski jest domyślnym językiem &klettres;. Jeśli Twój komputer posiada dostęp do Internetu możesz łatwo zdobyć dodatkowe języki korzystając z menu Plik oraz wybierając pozycję Pobierz nowy język....

Na poziomie 1 użytkownik widzi literę oraz słyszy dźwięk. Następnie musi wprowadzić tą literę w odpowiednie pole. Jeśli wprowadził poprawną literę następna jest wyświetlana (bez potrzeby naciskania klawisza Enter czy tym podobnych). Jeśli użytkownik wprowadzi nieprawidłową literę, usłyszy ją ponownie. Podczas tego poziomu użytkownik zapamiętuje litery i rozpoznaje je na klawiaturze.

Użytkownik może wpisać zarówno małe jak i duże litery. Litery są automatycznie zamieniane na duże, aby dziecko było w stanie rozpoznać je na klawiaturze. Użytkownik może wprowadzić tylko jedną literę na raz.

Po wprowadzeniu litery do pola nie ma potrzeby wciskania klawisza Enter. Program poczeka krótką chwilę przed sprawdzeniem czy wprowadzona litera jest poprawna. Ta krótka przerwa pozwala dziecku na zrozumienie tego co właśnie wpisało, szczególnie jeśli wpisało złą literę. Długość tej przerwy można zmienić wybierając z menu Ustawienia, pozycję Konfiguracja: &klettres;, a następnie zakładkę Stoper. Zostanie wyświetlone okno w którym można wybrać dwa oddzielne wartości: dla trybu dziecka i dorosłego.

Po pierwszym uruchomieniu ustawienia języka oraz aktualny poziom są zapisywane w pliku konfiguracyjnym podczas zamykania &klettres; oraz przywracane przy ponownym uruchomieniu.

Tryb (dziecka lub dorosłego) jest zapisywany w pliku konfiguracyjnym i pozostanie taki sam aż do zmiany przez użytkownika.

Litery są wyświetlane w losowym porządku. Nie jest wyświetlany wciąż ten sam ciąg.

Zrzut ekranu z poziomu 2 &klettres; Poziom 2 &klettres;

Oto zrzut ekranu poziomu 2 z włączonym trybem dziecka, motywem klasa oraz językiem duńskim.

Kliknięcie na liście rozwijanej Poziom i wybranie Poziom 2 lub skorzystanie z menu Poziom przenosi Cię na poziom 2. Na tym poziomie użytkownik tylko słyszy literę i musi ją wprowadzić. Jeśli się pomylił litera zostanie wyświetlona, aby mu pomóc.

### Poziomy 3 i 4

Zrzut ekranu poziomu 3 &klettres; Poziom 3 &klettres;

Tutaj widać poziom 3 &klettres;, tryb dorosłego, motyw arktyczny oraz czeski język.

Na poziomie 3 użytkownik widzi sylabę oraz słyszy dźwięk. Następnie musi wprowadzić litery w odpowiednie pole. Jeśli pierwsza litera sylaby jest nieprawidłowa użytkownik nie może wpisać drugiej. Litera znika i musi spróbować ponownie. Liczba liter to dwa lub trzy, w zależności od języka.

Zrzut ekranu poziomu 4 &klettres;
Poziom 4 &klettres;

Tak wygląda poziom 4 &klettres;, tryb dziecka, motyw pustynia oraz język słowacki.

Dźwięki są odtwarzane w losowej kolejności.

Kliknięcie na liście rozwijanej Poziom lub skorzystanie z menu Poziom i wybranie Poziom 4 przenosi Cię na poziom 4. Na tym poziomie użytkownik tylko słyszy sylabę i musi ją wprowadzić. Ten poziom może być zbyt trudny dla młodego dziecka.

### Okno konfiguracji

Okno konfiguracji zawiera dwie zakładki: jedną dla czcionek, drugą dla stopera.

#### O czcionkach

Można bardzo łątwo zmienić czionkę używaną do wyświetlania liter, domyślna czcionka jest naprawdę brzydka. W trybie dorosłego w menu Ustawienia, w Konfiguracja: &klettres;... znajduje się zakładka z oknem wyboru czcionki. Nowa czcionka zostanie zastosowana do wyświetlanej litery/sylaby jaki i do pola wprowadzania.

Zmiana czcionki jest także przydatna, ponieważ niektóre czcionki (na przykład Helvetica) nie wyświetlają poprawnie znaków specjalnych języków wschodnioeuropejskich takich jak czeski czy słowacki. Jeśli niektóre litery lub sylaby nie są wyświetlane poprawnie, proszę zmienić czcionkę i wybrać, na przykład, Arial.

W tym oknie możesz także wybrać rozmiar czcionki, który Ci najbardziej odpowiada. To ustawienie zostanie zapisane w konfiguracji.

Zrzut ekranu okna wyboru czcionki &klettres;
Okno wyboru czcionki &klettres;

Tak wygląda okno wyboru czcionki &klettres;.

#### Stopery

Stopery wyznaczają odstęp czasowy między dwiema literami, &ie; czas jaki litera jest wyświetlana. Jednostką są dziesiętne częsci sekundy.

Zakładka Stopery w oknie z menu Ustawienia > Konfiguracja: &klettres;... zawiera ustawienia dwóch stoperów: jednego dla trybu dziecka oraz drugiego dla trybu dorosłrgo. Domyślnymi wartościami są 0.2 sekundy dla trybu dziecka oraz 0.4 sekundy dla trybu dorosłego. Zwiększanie odstępu czasowego pozwala na lepsze przyjrzenie się popełnionym błędom.

Zrzut ekranu ustawień Stoperów &klettres;
Zrzut ekranu ustawień Stoperów &klettres;

## Wykaz poleceń

### Główne okno &klettres;

#### Menu Plik

&Ctrl;N Plik Nowy dźwięk

  Odtwarza nowy dźwięk

&Ctrl;P Plik Odtwórz dźwięk ponownie

  Odtwarza ponownie ten sam dźwięk

&Alt;G Plik Pobierz alfabet w nowym języku...

  Otwiera okno pobierania alfabetu w nowym języku dla &klettres;

&Ctrl;Q Plik Zakończ

  Kończy działanie programu &klettres;

#### Menu Poziom

&Alt;L Poziom Poziom 1

  Wybiera poziom 1 (litera jest wyświetlana oraz dźwięk jest odtwarzany)

&Alt;2 Poziom Poziom 2

  Wybiera poziom 2 (litera nie jest wyświetlana, tylko dźwięk jest odtwarzany)

&Alt;3 Poziom Poziom 3

  Wybiera poziom 3 (sylaba jest wyświetlana oraz dźwięk jest odtwarzany)

&Alt;4 Poziom Poziom 4

  Wybiera poziom 4 (sylaba nie jest wyświetlana, tylko dźwięk jest odtwarzany)

#### Menu Język

&Alt;E Język Angielski

  Wybiera język angielski

&Alt;F Język Francuski

  Wybiera język francuski

#### Menu Wygląd

&Alt;C Wygląd Motyw Klasa

  Przełącza do motywu klasa

&Alt;A Wygląd Motyw Arktyczny

  Przełącza do motywu arktycznego

&Alt;D Wygląd Motyw Pustynia

  Przełącza do motywu pustynia

&Ctrl;K Wygląd Tryb dziecka

  Przełącza tryb dziecka: brak paska menu

&Ctrl;G Wygląd Tryb dorosłego

  Przełącza tryb dorosłego: normalny interfejs

#### Menu Ustawienia

&Ctrl;M Ustawienia Wyświetlaj pasek menu

  Przełącza wyświetlanie paska menu

&Alt;T Ustawienia Wyświetlaj pasek narzędzi

  Przełącza wyświetlanie paska narzędzi

&Alt;A Ustawienia Wyświetlaj pasek stanu

  Przełącza wyświetlanie paska stanu

&Alt;H Ustawienia Konfiguracja skrótów...

  Konfiguruje skróty &klettres;

&Alt;B Ustawienia Konfiguracja pasków narzędzi...

  Konfiguruje paski narzędzi &klettres;

Ustawienia Konfiguracja: &klettres;...

  Konfiguruje &klettres;: wyświetla okno z zakładkami wyboru czcionki oraz ustawieniami stoperów.

## Dodawanie dźwięków do &klettres;

Gdybyś chciał(a) dodać dźwięki w Twoim ojczystym języku można to bardzo łatwo zrobić. Nagraj dźwięki alfabetu i umieść je w folderze o nazwie 'alpha'. Proszę zapisać litery (po jednej w linijce) w pliku tekstowym z kodowaniem utf8 i umieścić ten plik w folderze 'alpha'. Następnie należy nagrać najbardziej aktualne sylaby i umieścić je w folderze 'syllab'. Zapisać sylaby (po jednej w linijce) w pliku tekstowym z kodowaniem utf8 w folderze 'syllab'. Dźwięki powinny być w formacie wav lub Ogg Vorbis i wystarczająco długie aby KAudioPlayer był w stanie je odtworzyć. (czyli co najmniej 1,5 - 2 sekundy długości, proszę dodać ciszę jeśli dźwięki są zbyt krótkie). Następnie dźwięki należy spakować (np. tarem) i wysłać do mnie. Dodatkowo możesz mi napisać o specjalnych znakach w Twoim języku, abym mogła je dodać do paska Znaki.

Zajrzyj na stronę &klettres;, aby uzyskać szczegółowe instrukcje jak dodać nowy język.

## Pytania i odpowiedzi

&reporting.bugs; &updating.documentation;

Obrazek tła się nie pojawia.

Musisz uruchomić skrypt konfiguracyjny z opcją `--prefix` wskazującą do folderu w którym jest zainstalowane &kde; lub dodać ten folder do Twojej ścieżki.

Nie słyszę żadnych dźwięków

Twój system musi wspierać &arts; a także demon &arts; musi być uruchomiony. Jeśli kompilowałeś KDE upewnij się że kdelibs zostało skompilowane z obsługą arts. W razie jakichkolwiek wątpliwości skontaktuj się z pomocą techniczną Twojej dystrybucji. Możesz także sprawdzić czy &arts; działa w &kcontrolcenter; > Dźwięk i multimedia, w zakładce System dźwiękowy. Upewnij się że pole Włącz system dźwięku jest zaznaczone.

Użytkownicy KDE 3.4 muszą się także upewnić że odtwarzacz używany do odtwarzania dźwięków KDE jest domyślnym odtwarzaczem dźwięków KDE. Przejdź do zakładki Powiadomienia systemowe w &kcontrolcenter;, kliknij na przycisk Ustawienia odtwarzacza i upewnij się że w oknie jest wybrana opcja Użyj systemu dźwięku KDE.

Nie widzę niektórych liter na ikonach na pasku Znaki. Zamiast nich pojawiają się kwadraty.

Język czeski i słowacki w &klettres; wymagają czcionki Arial - jeśli ta czcionka nie jest zainstalowana, zwróć się o pomoc do pomocy technicznej swojej dystrybucji.

Jeśli na Twoim komputerze jest zainstalowany &Windows;, możesz użyć czcionek z tego systemu (czyli m. in. Arial) poprzez &kcontrolcenter; -> Administracja systemu -> Instalator czcionek (kliknij na Tryb administratora a następnie dodaj folder czcionek z Windows).

Litery na ikonach na pasku Literki są zbyt małe dla niektórych języków.

Język czeski i słowacki w &klettres; wymagają czcionki Arial - jeśli ta czcionka nie jest zainstalowana, zwróć się o pomoc do pomocy technicznej swojej dystrybucji.

Jeśli na Twoim komputerze jest zainstalowany &Windows;, możesz użyć czcionek z tego systemu (czyli m. in. Arial) poprzez &kcontrolcenter; -> Administracja systemu -> Instalator czcionek (kliknij na Tryb administratora a następnie dodaj folder czcionek z Windows).

Czemu jest tylko dziesięć języków?

Aby dodać nowy język potrzebuję dźwięków dla alfabetu oraz paru podstawowych sylab. Ktoś kto mówi tym językiem jako ojczystym musi nagrać te dźwięki w formacie wav, mp3, a najlepiej Ogg Vorbis. Dla poziomów 3 i 4 sylaby muszą być dobrane przez nauczyciela lub osobę, która wie jak się uczą dzieci: muszą to być sylaby których należy się nauczyć po opanowaniu alfabetu, aby móc się dobrze nauczyć podstaw języka. Proszę do mnie napisać jeśli jesteś w stanie to zrobić. Zajrzyj na stronę &klettres; po dokładne instrukcje jak dodać nowy język.

## Podziękowania i licencja

&klettres;

Prawa autorskie do programu 2001-2005 &Anne-Marie.Mahfouf; &Anne-Marie.Mahfouf.mail;

Jestem bardzo wdzięczna następującym osobom za ich bezcenny wkład w rozwój programu:

- Dźwięki czeskie: Eva Mikulčíková evmi@seznam.cz

- Dźwięki duńskie: Geert Stams geert@pa3csg.myweb.nl

- Dźwięki holenderskie: Erik Kjaer Pedersen erik@binghamton.edu

- Dźwięki francuskie: Ludovic Grossard grossard@kde.org

- Dźwięki słowackie: Silvia Motyčková i Jozef Říha silviamotycka@seznam.cz

- Dźwięki włoskie: Pietro Pasotti pietro@itopen.it

- Dźwięki angielskie: Robert Wadley robntina@juno.com

- Dźwięki hiszpańskie: Ana Belén Caballero and Juan Pedro Paredes neneta @iquis.com

- Dźwięki zromanizowanego hindi: Vikas Kharat kharat@sancharnet.in

- Dźwięki lugandańskie: John Magoye and Cormac Lynch cormaclynch@eircom.net

- Obrazek tła dla motywu klasa: Renaud Blanchard kisukuma@chez.com

- Oryginalne ikony: Primoz Anzur zerokode@yahoo.com

- Wsparcie oraz pomoc przy kodzie programu: Robert Gogolok mail@robert-gogolok.de

- Ikona SVG: Chris Luetchford chris@os11.com

- Kod generujący ikony specjalnych znaków: Peter Hedlund peter@peterandlinda.com

- Wersja dla KConfig XT, pomoc przy kodzie programu: &Waldo.Bastian; bastian@kde.org

- Ikony SVG stylów dorosłego i dziecka: Danny Allen dannya40uk@yahoo.co.uk

- Kontrolka stopera: Michael Goettsche michael.goettsche@kdemail.net

Prawa autorskie dokumentacji 2001-2005 Anne-Marie Mahfouf annma@kde.org

Igor Klimerkigro@vp.pl

&underFDL; &underGPL;
&documentation.index;