<!--Dear translator: please NEVER translate the id or anything inside the tags as they are needed in english by the application
     Thanks a lot in advance.-->
<chapter id="using-kturtle">
<title
>&kturtle; gebruiken</title>

<screenshot>
  <screeninfo
>Hier is een afbeelding van &kturtle; in actie</screeninfo>
  <mediaobject>
    <imageobject>
      <imagedata fileref="mainwindow_flower_nrs.png" format="PNG"/>
    </imageobject>
    <textobject>
      <phrase
>Hoofdvenster van &kturtle;</phrase>
    </textobject>
  </mediaobject>
</screenshot>

<para
>The main window of &kturtle; has three main parts: <link linkend="the-code-editor"
>the code editor</link
> (3) on the left where you type the &turtlelang; commands, the <link linkend="the-inspector"
>inspector</link
> (4) which gives you information about variables when the program runs, and <link linkend="the-canvas"
>the canvas</link
> (5) on the right where the instructions are visualized. <link linkend="the-canvas"
>The canvas</link
> is the turtle's playground: it is on the canvas that the turtle actually moves and draws. The three other places on the main window are: <link linkend="the-menubar"
>the menu bar</link
> (1) from where all the actions can be reached, <link linkend="the-toolbar"
>the toolbar</link
> (2) that allows you to quickly select the most used actions, the <guilabel
>Console</guilabel
>, that you can use to enter a one line command to test it, and <link linkend="the-statusbar"
>the statusbar</link
> (6) where you will find feedback on the state of &kturtle;.</para>

<sect1 id="the-code-editor">
<title
>De codebewerker</title>
<para
>In de codebewerker kun je de &turtlelang;-opdrachten intypen. Het heeft alle functies die je mag verwachten van een moderne tekstverwerker. De meeste functies zijn te vinden in het menu <link linkend="the-edit-menu"
>Bewerken</link
> en het menu <link linkend="the-tools-menu"
>Hulpmiddelen</link
>. De codebewerker kan op elke zijde van het hoofdvenster worden vastgezet, of worden losgemaakt en op elke plaats op het bureaublad worden geplaatst.</para>
<para
>You have several ways to get some code in the editor. The easiest way is to use an already-made example: choose <menuchoice
><guimenu
>File</guimenu
><guisubmenu
>Examples</guisubmenu
> </menuchoice
> in the <link linkend="the-file-menu"
>File menu</link
> and select an example. The file example you choose will be opened in the <link linkend="the-code-editor"
>the code editor</link
>, you can then use <menuchoice
><guimenu
>File</guimenu
><guimenuitem
>Run</guimenuitem
> </menuchoice
> to run the code if you like.</para>
<para
>Je kunt &turtlelang;-bestanden openen met behulp van de menuoptie <menuchoice
><guimenu
>Bestand</guimenu
><guimenuitem
>Openen...</guimenuitem
></menuchoice
>.</para>
<para
>De derde manier is om zelf je eigen code in de codebewerker in te typen, of door programmacode uit deze handleiding te kopiëren. </para>
<para
>De cursorpositie wordt aangegeven in de <link linkend="the-statusbar"
>statusbalk</link
>. Rechts zie je het regelnummer en het kolomnummer staan. </para>
</sect1>

<sect1 id="the-inspector">
<title
>De inspecteur</title>
<para
>The inspector informs you about the variables, the learned functions and the code tree while the program is running. </para>
<para
>De inspecteur kan worden vastgezet op elke zijde van het hoofdscherm, of het kan worden losgemaakt en op elke plaats op het bureaublad worden geplaatst.</para>
</sect1>

<sect1 id="the-canvas">
<title
>Het canvas</title>
<para
>Het canvas is het gebied waar de opdrachten zichtbaar worden gemaakt. De opdrachten <quote
>tekenen</quote
> een figuur. In andere woorden: het is het speelveld van de schildpad. Nadat je programmacode hebt geplaatst in de <link linkend="the-code-editor"
>codebewerker</link
> voer je het uit met menuoptie <menuchoice
><guimenu
>Bestand</guimenu
><guimenuitem
>Commando's uitvoeren</guimenuitem
></menuchoice
>. Er kunnen dan twee dingen gebeuren: de code wordt netjes uitgevoerd en je ziet hoogstwaarschijnlijk iets veranderen op het canvas, of er zit een fout in je programmacode en krijg je een bericht dat je vertelt welke fout je hebt gemaakt.</para>
<para
>Dit bericht helpt je bij het oplossen van de fout.</para>
<para
>Met je muiswiel kun je op het canvas in- en uitzoomen.</para>
</sect1>

<sect1 id="the-menubar">
<title
>De menubalk</title>
<para
>In de menubalk vind je alle acties van &kturtle;. Je ziet de volgende groepen: <guimenu
>Bestand</guimenu
>, <guimenu
>Bewerken</guimenu
>, <guimenu
>Beeld</guimenu
>, <guimenu
>Hulpmiddelen</guimenu
>, <guimenu
>Instellingen</guimenu
> en <guimenu
>Help</guimenu
>. Hier volgt een beschrijving van al deze groepen.</para>

<sect2 id="the-file-menu">
<title
>Het menu <guimenu
>Bestand</guimenu
></title>

  <variablelist>
    <anchor id="file-new"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>N</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bestand</guimenu
> <guimenuitem
>Nieuw</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Maakt een nieuw, leeg &turtlelang;-bestand aan.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-open"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>O</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bestand</guimenu
> <guimenuitem
>Openen...</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Opent een bestaand &turtlelang;-bestand.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-open-recent"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><guimenu
>File</guimenu
> <guisubmenu
>Open Recent</guisubmenu
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Opent een &turtlelang;-bestand dat je eerder hebt geopend.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-open-examples"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><guimenu
>File</guimenu
> <guisubmenu
>Examples</guisubmenu
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Open example &turtlelang; programs. The examples are in your favorite language that you can choose in <menuchoice
><guimenu
>Settings</guimenu
><guisubmenu
>Script Language</guisubmenu
> </menuchoice
>.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-save"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>S</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bestand</guimenu
> <guimenuitem
>Opslaan</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Bewaart het momenteel geopende &turtlelang;-bestand.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-save-as"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><guimenu
>Bestand</guimenu
> <guimenuitem
>Opslaan als...</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Bewaart het momenteel geopende &turtlelang;-bestand op een opgegeven plaats.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-save-as-picture"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><guimenu
>File</guimenu
> <guimenuitem
>Save as Picture...</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Save the current canvas as a picture.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-execute"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
><keysym
>F5</keysym
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bestand</guimenu
> <guimenuitem
>Draaien</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Start het uitvoeren van de opdrachten in de codebewerker.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-pause"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
><keysym
>F6</keysym
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bestand</guimenu
> <guimenuitem
>Pauze</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Onderbreekt het draaien van het programma. Deze menuoptie is alleen actief wanneer er opdrachten worden uitgevoerd.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-stop"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
><keysym
>F7</keysym
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bestand</guimenu
> <guimenuitem
>Afbreken</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Stopt het draaien van het programma. Deze menuoptie is alleen actief op het moment dat er opdrachten worden uitgevoerd.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-speed"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><guimenu
>File</guimenu
> <guisubmenu
>Run Speed</guisubmenu
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Present a list of possible execution speeds, consisting of: <guimenuitem
>Full Speed</guimenuitem
>, <guimenuitem
>Slow</guimenuitem
>, <guimenuitem
>Slower</guimenuitem
>, <guimenuitem
>Slowest</guimenuitem
> and <guimenuitem
>Step-by-Step</guimenuitem
>. When the execution speed is set to <guimenuitem
>Full Speed</guimenuitem
> (default) we can barely keep up with what is happening. Sometimes this behavior is wanted, but sometimes we want to keep track of the execution. In the latter case you want to set the execution speed to <guimenuitem
>Slow</guimenuitem
>, <guimenuitem
>Slower</guimenuitem
> or <guimenuitem
>Slowest</guimenuitem
>. When one of the slow modes is selected the current position of the executor will be shown in the editor. <guimenuitem
>Step-by-Step</guimenuitem
> will execute one command at a time.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-print"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>P</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bestand</guimenu
> <guimenuitem
>Afdrukken...</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Prints the current code in the editor.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="file-quit"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>Q</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bestand</guimenu
> <guimenuitem
>Afsluiten</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Beëindigt &kturtle;.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
</sect2>

<sect2 id="the-edit-menu">
  <title
>Het menu <guimenu
>Bewerken</guimenu
></title>
  <variablelist>
    <anchor id="edit-undo"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>Z</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bewerken</guimenu
> <guimenuitem
>Ongedaan maken</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Maakt de laatste wijzigingen in de programmacode ongedaan. In &kturtle; kun je onbeperkt veel wijzigingen weer ongedaan maken.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="edit-redo"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;&Shift;<keycap
>Z</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bewerken</guimenu
> <guimenuitem
>Opnieuw</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Voert een wijziging in de programmacode die ongedaan is gemaakt, opnieuw door.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="edit-cut"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>X</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bewerken</guimenu
> <guimenuitem
>Knippen</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Knipt de geselecteerde tekst in de codebewerker naar het klembord.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="edit-copy"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>C</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bewerken</guimenu
> <guimenuitem
>Kopiëren</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Kopieert de geselecteerde tekst in de codebewerker naar het klembord.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="edit-paste"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>V</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bewerken</guimenu
> <guimenuitem
>Plakken</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Plakt de tekst op het klembord in de codebewerker.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="edit-select-all"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>A</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bewerken</guimenu
> <guimenuitem
>Alles selecteren</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Selecteert alle tekst in de codebewerker.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="edit-find"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>F</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bewerken</guimenu
> <guimenuitem
>Zoeken...</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Hiermee kun je zoeken naar tekst in de programmacode.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="edit-find-next"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
><keysym
>F3</keysym
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bewerken</guimenu
> <guimenuitem
>Volgende zoeken</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Hiermee kun je verder zoeken naar je zoekterm.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist
>  
  <variablelist>
    <anchor id="edit-find-previous"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
><keysym
>F3</keysym
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bewerken</guimenu
> <guimenuitem
>Vorige zoeken</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Hiermee kun je de vorige plaats vinden waar je zoekterm in de tekst voorkomt.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <!--<variablelist>
    <anchor id="edit-replace"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice>
        <shortcut>
          <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>R</keycap
></keycombo>
        </shortcut>
        <guimenu
>Edit</guimenu>
        <guimenuitem
>Replace...</guimenuitem>
      </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>With this action you can replace text in the code.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist
>-->
<variablelist>
    <anchor id="toggle-insert"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
><keycap
>Ins</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Edit</guimenu
> <guimenuitem
>Overwrite Mode</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Schakelen tussen 'Invoegen' en 'Overschrijven'.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
</sect2>

<sect2 id="the-view-menu">
  <title
>Het menu <guimenu
>Beeld</guimenu
></title>
  <variablelist>
    <anchor id="view-codeeditor"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>E</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>View</guimenu
> <guimenuitem
>Show Editor</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>De codebewerker tonen of verbergen.</para>
</listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="view-inspector"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>I</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>View</guimenu
> <guimenuitem
>Show Inspector</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>De inspecteur tonen of verbergen.</para>
</listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="view-error"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><guimenu
>View</guimenu
> <guimenuitem
>Show Errors</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Show or hide the <guilabel
>Error</guilabel
> tab with a list of errors resulting from running the code. If this option is enabled, click on <guilabel
>Canvas</guilabel
> to see the turtle again.</para>
      </listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="view-linenumbers"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><shortcut
> <keycombo
><keysym
>F11</keysym
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Beeld</guimenu
> <guimenuitem
>Regelnummering tonen</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Dit toont de regelnummers in de codebewerker. Regelnummers zijn handig bij het zoeken naar fouten.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
</sect2>

<sect2 id="the-tools-menu">
  <title
>Menu <guimenu
>Hulpmiddelen</guimenu
></title>
  <variablelist>
    <anchor id="tools-direction-chooser"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><guimenu
>Tools</guimenu
> <guimenuitem
>Direction Chooser...</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Hiermee wordt de dialoog geopend voor het kiezen van een richting.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="tools-color-chooser"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><guimenu
>Tools</guimenu
> <guimenuitem
>Color Picker...</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>This action opens the color picker dialog.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
</sect2>

<sect2 id="the-setting-menu">
  <title
>Het menu <guimenu
>Instellingen</guimenu
></title>
    <variablelist>
    <anchor id="script-language"/>
    <varlistentry>
<term
><menuchoice
><guimenu
>Settings</guimenu
> <guisubmenu
>Script Language</guisubmenu
> </menuchoice
></term>
<listitem
><para
><action
>Kies</action
> de taal voor de  programmacode.</para
></listitem>
</varlistentry>
  </variablelist
>  
<variablelist>
    <anchor id="toggle-toolbar"/>
    <varlistentry>
<term
><menuchoice
><guimenu
>Instellingen</guimenu
> <guimenuitem
>Werkbalk tonen</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
<listitem
><para
><action
>Toon of verberg</action
> de hoofdwerkbalk</para
></listitem>
</varlistentry>
  </variablelist
>  
  <variablelist>
      <anchor id="toggle-statusbar"/>
   <varlistentry>
<term
><menuchoice
><guimenu
>Instellingen</guimenu
> <guimenuitem
>Statusbalk tonen</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
<listitem
><para
><action
>Toon of verberg</action
> de statusbalk</para
></listitem>
</varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="settings-configure-shortcuts"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><guimenu
>Instellingen</guimenu
> <guimenuitem
>Sneltoetsen instellen...</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Standaard dialoog van &kde; voor het instellen van de sneltoetsen.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
  <variablelist>
    <anchor id="settings-configure-toolbars"/>
    <varlistentry>
      <term
><menuchoice
><guimenu
>Instellingen</guimenu
> <guimenuitem
>Werkbalken instellen...</guimenuitem
> </menuchoice
></term>
      <listitem
><para
>Standaard dialoog van &kde; voor het instellen van de werkbalken.</para
></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>
</sect2>

<sect2 id="the-help-menu">
  <title
>Het menu <guimenu
>Help</guimenu
></title>
&help.menu.documentation; </sect2>

</sect1>

<sect1 id="the-toolbar">
<title
>De werkbalk</title>
<para
>Here you can quickly reach the most used actions. By default, you will find here all main useful commands ending with the <guiicon
>Run</guiicon
>, <guiicon
>Pause</guiicon
> and <guiicon
>Abort</guiicon
> icons. The last item at the end of the toolbar is the <guilabel
>Console</guilabel
>, that you can use to enter a one line command and test it.</para>
<para
>Je kunt de werkbalk zelf instellen met <menuchoice
><guimenu
>Instellingen</guimenu
><guimenuitem
>Werkbalken instellen...</guimenuitem
></menuchoice
></para>
</sect1>

<sect1 id="the-statusbar">
<title
>De statusbalk</title>
<para
>On the status bar you get feedback of the state of &kturtle;. On the left side it shows the feedback on the last action. On the right side you find the current location of the cursor (line and column numbers). In the middle of the status bar is indicated the current language used for the commands.</para>
</sect1>

</chapter>
