<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<!-- -*- indent-tabs-mode: nil -*- -->
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//OASIS//DTD DocBook XML V4.3//EN" "http://www.oasis-open.org/docbook/xml/4.3/docbookx.dtd" [
<!ENTITY app "Sound Juicer">
<!ENTITY application "<application>&app;</application>">
<!ENTITY appversion "2.22.0">
<!ENTITY manrevision "2.22.0">
<!ENTITY musicbrainz "<ulink url='http://www.musicbrainz.org/'>MusicBrainz</ulink>">
]>
<?gnome-doc-status Version: 2.12
Status: Draft
?>
<article id="index" lang="pl">
  <articleinfo>
    <title>Podręcznik użytkownika programu <application>Sound Juicer</application></title>
    
    <copyright>
      <year>2003</year>
      <holder>Mike Hearn (mike@theoretic.com)</holder>
    </copyright>
    <copyright>
      <year>2005</year>
      <holder>Shaun McCance</holder>
    </copyright>
    <copyright>
      <year>2008</year>
      <holder>Andreas Freund</holder>
    </copyright><copyright><year>2008.</year><holder>Aviary.pl (gnomepl@aviary.pl)</holder></copyright><copyright><year>2009.</year><holder>Aleksander Łukasiewicz (aleksander@lukasiewicz.org)</holder></copyright>
    
    <publisher>
      <publishername>Projekt dokumentacji GNOME</publishername>
    </publisher>

    <xi:include xmlns:xi="http://www.w3.org/2001/XInclude" href="legal.xml"/>

    <authorgroup>
      <author>
        <firstname>Andreas</firstname>
        <surname>Freund</surname>
        <affiliation>
          <orgname>Google Highly Open Participation Contest</orgname>
        </affiliation>
      </author>
      <author>
        <firstname>Mike</firstname>
        <surname>Hearn</surname>
        <email>mike@theoretic.com</email>
      </author>
      <author role="maintainer">
        <firstname>Shaun</firstname>
        <surname>McCance</surname>
        <affiliation>
          <orgname>Projekt dokumentacji GNOME</orgname>
        </affiliation>
        <email>shaunm@gnome.org</email>
      </author>
    </authorgroup>

    <revhistory>
      <revision>
        <revnumber>2.22.0</revnumber>
        <date>2008-01-12</date>
        <revdescription>
          <para role="author">Andreas Freund</para>
          <para role="publisher">Projekt dokumentacji GNOME</para>
        </revdescription>
      </revision>
      <revision>
        <revnumber>2.10</revnumber>
        <date>2005-03-06</date>
        <revdescription>
          <para role="author">Shaun McCance</para>
          <para role="publisher">Projekt dokumentacji GNOME</para>
        </revdescription>
      </revision>
      <revision>
        <revnumber>2.0</revnumber>
        <date>2003-07-06</date>
        <revdescription>
          <para role="author">Mike Hearn <email>mike@theoretic.com</email></para>
          <para role="publisher">Projekt dokumentacji GNOME</para>
        </revdescription>
      </revision>
    </revhistory>
    <!-- Translators may also add here feedback address for translations -->

    <abstract role="description">
      <para>Program <application>Sound Juicer</application> to proste i przejrzyste narzędzie do zgrywania muzyki z CD. Umożliwia zgrywanie ścieżek z płyt CD-Audio oraz konwertowanie ich do plików dźwiękowych możliwych do odtworzenia na komputerze.</para>
    </abstract>
  </articleinfo>

  <section id="intro">
    <title>Wprowadzenie</title>
    <anchor id="aboutex"/>
    <anchor id="notice"/>
    <indexterm>
      <primary>Sound Juicer</primary>
      <secondary>Podręcznik użytkownika</secondary>
      <tertiary>sound-juicer</tertiary>
    </indexterm>

    <para>Program <application>Sound Juicer</application> to proste i przejrzyste narządzie do zgrywania muzyki z CD. Umożliwia zgrywanie ścieżek z płyt CD-Audio oraz konwertowanie ich do plików dźwiękowych możliwych do odtworzenia na komputerze.<application>Sound Juicer</application> potrafi także odtwarzać ścieżki dźwiękowe bezpośrednio z CD, umożliwiając podgląd płyty przed jej zgraniem.</para>

    <para>Program <application>Sound Juicer</application> został zaprojektowany z myślą o prostocie użytkowania i jak najmniejszej interwencji ze strony użytkownika. Gdy <application>Sound Juicer</application> zostanie uruchomiony, zostanie sprawdzona płyta CD w napędzie oraz dokonana próba odnalezienia informacji o ścieżkach dźwiękowych przy użyciu wolnodostępnego serwisu <ulink url="http://www.musicbrainz.org/">MusicBrainz</ulink>.</para>

    <informalfigure>
      <screenshot>
        <mediaobject>
          <imageobject>
            <imagedata fileref="figures/startup.png" format="PNG"/>
          </imageobject>
          <textobject>
            <phrase><application>Sound Juicer</application> przy uruchamianiu</phrase>
          </textobject>
        </mediaobject>
      </screenshot>
    </informalfigure>
  </section>

  <section id="track-data">
    <title>Wprowadzanie informacji o ścieżkach</title>

    <para>Gdy zostanie wsunięta płyta CD-Audio, zostaną automatycznie pobrane informacje o ścieżkach z <ulink url="http://www.musicbrainz.org/">MusicBrainz</ulink>.  <ulink url="http://www.musicbrainz.org/">MusicBrainz</ulink> to otwarty serwis udostępniający bazę danych większości publikowanych płyt CD. Program <application>Sound Juicer</application> używa numeru seryjnego płyty CD oraz pozycji i długości ścieżek, aby dopasować je z CD w bazie danych <ulink url="http://www.musicbrainz.org/">MusicBrainz</ulink>.</para>

    <para>Czasami zdarza się, że więcej niż jedna płyta posiada to samo rozmieszczenie. Jeśli znaleziono więcej niż jedną płytę CD, program <application>Sound Juicer</application> wyświetli okno dialogowe pozwalające na wybór odpowiedniej płyty CD. Jeśli została wykryta błędna płyta CD lub <ulink url="http://www.musicbrainz.org/">MusicBrainz</ulink> nie zawiera żadnych pasujących CD, należy wprowadzić informacje o ścieżkach samodzielnie. Można również, w przypadku wybrania odpowiedniej opcji, dodać informacje o CD do bazy danych <ulink url="http://www.musicbrainz.org/">MusicBrainz</ulink>.</para>

    <para>W górze okna znajdują się pola: tytuł, wykonawca, rok oraz gatunek płyty CD. Poniżej widoczna jest lista ścieżek dźwiękowych znajdujących się na płycie. Można ustawić tytuł i wykonawcę dla każdej ścieżki. Informacje te są używane do nazywania plików i katalogów, gdzie przechowywana jest muzyka przez program <application>Sound Juicer</application>. Informacje o ścieżce i albumie są również kodowane bezpośrednio do plików dźwiękowych. Wiele odtwarzaczy muzyki, z odtwarzaczami przenośnymi włącznie, używa tych informacji do organizowania i wyświetlania plików dźwiękowych.</para>

    <para>Aby zmodyfikować tytuł ścieżki należy najpierw wybrać ścieżkę, a następnie tytuł. Gdy wprowadzanie tytułu zostanie ukończone, należy wcisnąć klawisz <keycap>Enter</keycap> lub kliknąć poza obszarem tytułu.</para>

    <para>Przy modyfikowaniu wykonawcy dla płyty CD, wykonawca każdej ścieżki automatycznie zostanie zmieniony, ale tylko jeśli nazwy wykonawców pasowały przed zmianą (tak, że zmiana wykonawcy kompilacji nie zmienia wykonawców wszystkich ścieżek). Większość płyt jest jednego wykonawcy, a ta funkcja pozwala oszczędzić czas na wprowadzaniu tego samego wykonawcy dla każdej ścieżki po kolei.</para>

    <para>Jednakże niektóre płyty CD stanowią kompilacje utworów różnych artystów. W wypadku tych płyt konieczne będzie wprowadzenie wykonawcy dla każdej ścieżki osobno. Aby tego dokonać, należy najpierw wybrać ścieżkę, a następnie wykonawcę. Można ustawić wykonawcę dla płyty CD na przykład na "Różni wykonawcy" lub po prostu zostawić to pole puste, w zależności od upodobań organizowania muzyki.</para>

    <tip>
      <title>Wprowadzanie informacji o ścieżkach tylko za pomocą klawiatury</title>
      <para>Można wprowadzać dane o ścieżce bez użycia myszy. Należy użyć strzałek w górę i w dół, aby wybrać ścieżkę oraz strzałek w lewo i w prawo aby umieścić kursor na polu tytułu lub artysty. Aby rozpocząć modyfikowanie pola tytułu lub artysty należy nacisnąć spację oraz przycisk <keycap>Enter</keycap> po zakończeniu edycji.</para>
    </tip>

    <para><ulink url="http://www.musicbrainz.org/">MusicBrainz</ulink> niestety nie udostępnia informacji o gatunkach, ale program <application>Sound Juicer</application> zawiera kilkanaście podstawowych:</para>

    <anchor id="genres"/>
    <itemizedlist>
      <listitem><para>Ambient</para></listitem>
      <listitem><para>Blues</para></listitem>
      <listitem><para>Classical</para></listitem>
      <listitem><para>Country</para></listitem>
      <listitem><para>Dance</para></listitem>
      <listitem><para>Electronica</para></listitem>
      <listitem><para>Folk</para></listitem>
      <listitem><para>Funk</para></listitem>
      <listitem><para>Jazz</para></listitem>
      <listitem><para>Latin</para></listitem>
      <listitem><para>Pop</para></listitem>
      <listitem><para>Rap</para></listitem>
      <listitem><para>Reggae</para></listitem>
      <listitem><para>Rock</para></listitem>
      <listitem><para>Soul</para></listitem>
      <listitem><para>Spoken Word</para></listitem>
    </itemizedlist>

    <tip><para>W wypadku utworzenia własnego gatunku, zostanie on w przyszłości zapamiętany.</para></tip>

  </section>

  <section id="extracting">
    <title>Zgrywanie</title>
    <anchor id="using"/>

    <para>Domyślnie program <application>Sound Juicer</application> zgrywa wszystkie ścieżki do plików dźwiękowych. Można także dokonać samodzielnego wyboru używając pól zaznaczenia w pierwszej kolumnie listy. Zgrane zostaną tylko zaznaczone ścieżki.</para>

    <para>Można również użyć pozycji menu: <menuchoice><guimenu>Edycja</guimenu><guimenuitem>Zaznacz wszystko</guimenuitem></menuchoice> i <menuchoice><guimenu>Edycja</guimenu><guimenuitem>Odznacz wszystko</guimenuitem></menuchoice>, aby wybrać wszystkie lub żadne ścieżki do zgrania.</para>

    <para>Gdy wprowadzanie wszystkich potrzebnych informacji zostanie już zakończone, należy nacisnąć przycisk <guibutton>Zgraj</guibutton>, lub naciśnąć <keycombo><keycap>Ctrl</keycap><keycap>Enter</keycap></keycombo>. Rozpocznie się odczyt dźwięku z płyty CD i jego zapis na komputerze. Domyślnie pliki dźwiękowe są przechowywane w katalogu <filename>Muzyka</filename> w katalogu domowym.</para>

    <para>Gdy zgrywanie zostanie rozpoczęte, przycisk <guibutton>Zgraj</guibutton> zmieni się w przycisk <guibutton>Wstrzymaj</guibutton>. Można go nacisnąć w dowolnym momencie, aby wstrzymać zgrywanie.</para>

    <para>Program <application>Sound Juicer</application> informuje, która ścieżka jest aktualnie zgrywana wyświetlając ikonę obok numeru ścieżki. Można także śledzić całkowity postęp i pozostały czas na pasku stanu w dolnej części okna.</para>

    <para>Zgrywanie płyty CD może zająć dużo czasu, w zależności od prędkości komputera. Można swobodnie zminimalizować program <application>Sound Juicer</application> lub przenieść go na inny obszar roboczy, aby dalej używać komputera podczas zgrywania dźwięku.</para>
  </section>

  <section id="playing">
    <title>Odtwarzanie</title>

    <para>Program <application>Sound Juicer</application> umożliwia odtwarzanie ścieżek bezpośrednio z CD. Aby rozpocząć odtwarzanie CD, należy nacisnąć przycisk <guibutton>Odtwarzanie</guibutton>, lub wcisnąć <keycombo><keycap>Ctrl</keycap><keycap>P</keycap></keycombo>. By odtworzyć konkretną ścieżkę, należy ją wybrać i nacisnąć <guibutton>Odtwarzanie</guibutton>, lub po prostu nacisnąć na nią dwukrotnie.</para>

    <para>Gdy płyta CD jest odtwarzana przez program <application>Sound Juicer</application>, przycisk <guibutton>Odtwarzanie</guibutton> zmienia się w przycisk <guibutton>Wstrzymaj</guibutton>. Można go nacisnąć w każdej chwili, aby wstrzymać odtwarzanie i nacisnąć <guibutton>Odtwarzanie</guibutton> ponownie, by kontynuować odtwarzanie od miejsca jego wstrzymania.</para>

    <para>W trakcie odtwarzania program <application>Sound Juicer</application> wyświetla pasek ukazujący aktualne położenie odtwarzania ścieżki. Aby przejść do innego fragmentu ścieżki należy przeciągnąć suwak do odpowiedniej pozycji.</para>
  </section>

  <section id="preferences">
    <title>Preferencje</title>

    <para>Okno preferencji umożliwia kontrolowanie:</para>

    <itemizedlist>
      <listitem><para>który z napędów CD powinien być używany przez program <application>Sound Juicer</application>, jeśli w komputerze znajduje się więcej niż jeden,</para></listitem>
      <listitem><para>czy wysuwać płytę CD, gdy zgrywanie zostanie zakończone przez program <application>Sound Juicer</application>,</para></listitem>
      <listitem><para>czy otwierać katalog z muzyką, gdy zgrywanie zostanie zakończone przez program <application>Sound Juicer</application>,</para></listitem>
      <listitem><para>miejsca przechowywania zgranych plików dźwiękowych,</para></listitem>
      <listitem><para>sposobu katalogowania ścieżek,</para></listitem>
      <listitem><para>sposobu w jaki nazywane będą zgrane pliki dźwiękowe,</para></listitem>
      <listitem><para>formatu i kodeka używanego do zgrywania plików dźwiękowych.</para></listitem>
    </itemizedlist>

    <informalfigure>
      <screenshot>
        <mediaobject>
          <imageobject>
            <imagedata fileref="figures/prefs.png" format="PNG"/>
          </imageobject>
          <textobject>
            <phrase>Okno preferencji</phrase>
          </textobject>
        </mediaobject>
      </screenshot>
    </informalfigure>

    <section id="prefs-drive">
      <title>Wybór napędu CD</title>

      <para>Jeśli w komputerze znajduje się kilka napędów CD, należy wybrać, którego z nich używać przy pomocy listy wyboru <guilabel>Napęd CD</guilabel> w kategorii <guilabel>Urządzenie</guilabel>. Pola wyboru <guibutton>Wysunięcie po zakończeniu</guibutton> i <guibutton>Otwarcie katalogu z muzyką po ukończeniu</guibutton> umożliwiają ustalenie, czy program <application>Sound Juicer</application> będzie wysuwał płytę CD z napędu oraz czy będzie otwierał katalog z muzyką po zakończeniu zgrywania plików muzycznych.</para>
    </section>

    <section id="prefs-naming">
      <title>Nazewnictwo plików dźwiękowych</title>

      <para>Lista wyboru <guilabel>Katalog</guilabel> umożliwia wybieranie katalogu do przechowywania plików dźwiękowych. Należy wybrać jeden z listy, lub wybrać <guilabel>Inne...</guilabel>, aby wybrać inny katalog. Domyślnie pliki są przechowywane w katalogu <filename>Muzyka</filename> w katalogu domowym.</para>

      <para>Kategoria <guilabel>Nazewnictwo ścieżek</guilabel> umożliwia kontrolowanie sposobu nazywania plików i katalogów. <application>Sound Juicer</application> może przechowywać pliki dźwiękowe w osobnych katalogach ułatwiając utrzymywanie kolekcji w należytym porządku. Można wybrać w jaki sposób katalogi będą tworzone i nazywane używając listy wyboru <guilabel>Hierarchia katalogów</guilabel>. Domyślnie <application>Sound Juicer</application> tworzy katalog z nazwą artysty i podkatalog z nazwą albumu.</para>

      <para>Do wybierania sposobu nazywania plików dźwiękowych należy użyć listy wyboru <guilabel>Nazwa pliku</guilabel>. Domyślnie <application>Sound Juicer</application> używa nazwy ścieżki poprzedzonej przez jej numer i myślnik.</para>

      <para>Należy zaznaczyć pole <guibutton>Usuwanie znaków specjalnych</guibutton>, aby program <application>Sound Juicer</application> usuwał lub zamieniał znaki takie jak spacja i znaki interpunkcyjne w nazwach plików. Ta opcja jest użyteczna przy umieszczaniu plików dźwiękowych na urządzeniu przenośnym lub innym komputerze, który posiada więcej ograniczeń w zakresie nazywania plików.</para>

      <note><para>Nawet jeśli <guibutton>Usuwanie znaków specjalnych</guibutton> nie jest zaznaczone,  program <application>Sound Juicer</application> będzie usuwać znak <literal>/</literal> z nazw plików. Nie może być on używany do nazywania plików w systemach UNIX, Linux i podobnych.</para></note>

      <tip><para>Na dole kategorii <guilabel>Nazwy ścieżek</guilabel> przedstawiono przykładową ścieżkę. Pozwala to wywnioskować, jak może wyglądać nazwa pliku i gdzie zostanie on umieszczony, zgodnie z ustawieniami opcji <guilabel>Hierarchia katalogów</guilabel>, <guilabel>Nazwy plików</guilabel> i <guilabel>Usuwanie znaków specjalnych</guilabel>.</para></tip>
    </section>

    <section id="prefs-format">
      <title>Wybór formatu</title>

      <para>Można wybrać który z formatów dźwięku zostanie użyty przez program <application>Sound Juicer</application> do przechowywania ścieżek na komputerze. Jest dostępnych kilka formatów i każdy z nich ma swoje zalety. Formaty dostępne na komputerze mogą się różnić od przedstawionych, jednakże wymienione poniżej są zazwyczaj dostępne:</para>

      <variablelist>
        <varlistentry>
          <term>Jakość CD, stratna (Multimedia ogg)</term>
          <listitem>
            <para>Ta opcja jest zaznaczona domyślnie. <ulink url="http://www.vorbis.org/">Ogg Vorbis</ulink>, tak jak inne stratne formaty dźwięku (takie jak MP3 i AAC) usuwa pewne informacje z oryginalnego pliku dźwiękowego. Pomimo, iż plik dźwiękowy nie jest dokładną kopią dźwięku z CD, różnice te są zazwyczaj niezauważalne dla większości słuchaczy. W związku z tym stratne formaty charakteryzują się bardzo małym rozmiarem plików.</para>

            <para>Format Ogg Vorbis jest domyślnym stratnym formatem używanym przez program <application>Sound Juicer</application>. Ogg Vorbis jest formatem otwartym, rozwijanym przez  <ulink url="http://xiph.org/">Fundację Xiph.Org</ulink>, który zapewnia mniejszy rozmiar pliku i wyższą jakość dźwięku w porównaniu z innymi formatami stratnymi. Mimo, iż nie jest on tak szeroko rozpowszechniony jak starszy format MP3, większość oprogramowania muzycznego potrafi odtwarzać pliki Ogg Vorbis i wiele odtwarzaczy muzycznych posiada jego wbudowaną obsługę.</para>

            <para>Xiph.Org prowadzi listę <ulink url="http://wiki.xiph.org/index.php/VorbisSoftwarePlayers">programowych odtwarzaczy</ulink>, <ulink url="http://wiki.xiph.org/index.php/PortablePlayers">przenośnych odtwarzaczy</ulink> oraz <ulink url="http://wiki.xiph.org/index.php/StaticPlayers">wolnostojących odtwarzaczy</ulink> obsługujących Ogg Vorbis.</para>
          </listitem>
        </varlistentry>

        <varlistentry>
          <term>Jakość CD, bezstratna (Plik dźwiękowy FLAC)</term>
          <listitem>
            <para><ulink url="http://flac.sourceforge.net/">FLAC</ulink> to bezstratny format dźwięku. Żadne dane nie zostają tracone przy konwersji do FLAC, pomimo faktu, iż kompresja plików dźwiękowych sięga nawet 70%. FLAC i inne formaty dźwiękowe są popularne zwłaszcza w miejscach, gdzie wymagana jest wysoka jakość dźwięku wraz z dużą oszczędnością miejsca i szybkością przesyłania danych w sieci.</para>
          </listitem>
        </varlistentry>

        <varlistentry>
          <term>Jakość CD, AAC (Plik dźwiękowy MPEG-4)</term>
          <listitem>
            <para>AAC to ustandaryzowany, stratny format dźwięku. Jest następcą formatu MP3 i zapewnia lepszą niż MP3 jakość dźwięku. Wiele odtwarzaczy programowych i sprzętowych obsługuje format AAC.</para>
          </listitem>
        </varlistentry>

        <varlistentry>
          <term>Głos, bezstratna (Plik dźwiękowy WAV)</term>
          <listitem>
            <para>Profil dźwięku Głos wytwarza dźwięk mono o niskiej jakości. Można wybrać ten format do zapisu wykładów, książek i innych mówionych płyt CD, gdzie duża utrata jakości jest mało istotna.</para>
          </listitem>
        </varlistentry>
        
<varlistentry>
          <term>MP3</term>
          <listitem>
            <para>MP3 to stratny format dźwięku. Jest powszechnie używany i obsługiwany, zwłaszcza w wypadku przenośnych odtwarzaczy multimediów.</para>
          </listitem>
        </varlistentry>

      </variablelist>

      <para>Można nacisnąć <guibutton>Modyfikuj profile</guibutton>, aby zmodyfikować dostępne formaty dźwiękowe. Okno modyfikacji profilów zapewnia bezpośredni dostęp do konwersji dźwięku. Profile połączone są z potokami <application>GStreamer</application>. <application>GStreamer</application> to podstawowa biblioteka obsługi multimediów używana przez program <application>Sound Juicer</application> i inne programy multimedialne. Pełne wyjaśnienie profilów dźwiękowych wykracza dalece poza zakres tego dokumentu.</para>
    </section>
  </section>

</article>
