#LyX 1.3 created this file. For more info see http://www.lyx.org/
\lyxformat 221
\textclass book
\begin_preamble
\sloppy
\end_preamble
\language polish
\inputencoding latin2
\fontscheme default
\graphics none
\paperfontsize 12
\spacing single 
\papersize letterpaper
\paperpackage a4
\use_geometry 0
\use_amsmath 0
\use_natbib 0
\use_numerical_citations 0
\paperorientation portrait
\secnumdepth 3
\tocdepth 3
\paragraph_separation indent
\defskip medskip
\quotes_language polish
\quotes_times 2
\papercolumns 1
\papersides 1
\paperpagestyle headings

\layout Title

The LyX Tutorial
\layout Author

by Amir Karger and the LyX Team
\newline 
polskie tłumaczenie: Wojtek Pękala
\layout Standard


\begin_inset LatexCommand \tableofcontents{}

\end_inset 


\layout Chapter

Wprowadzenie
\layout Section

LyX wita.
\layout Standard

Dokument niniejszy 
\begin_inset LatexCommand \htmlurl{http://friko2.onet.pl/wr/voyttek}

\end_inset 

 jest przeznaczony dla tych, którzy nigdy nie słyszeli o LaTeX-u lub znają
 go tak sobie.
 Bez obaw - aby móc używać LyX-a nie trzeba uczyć się LaTeX-a.
 O to w końcu w LyX-ie chodzi: ma on być wizualnym interfejsem do LaTeX-a
 w stylu prawie WYSIWYG.
\layout Standard

Niektórzy zapewne sięgnęli do tego dokumentu, bo próbowali wpisać dwie spacje
 po kropce (
\begin_inset Quotes gld
\end_inset 

.
\begin_inset Quotes erd
\end_inset 

) albo wstawić 3 puste linie między akapitami.
 Po paru frustrujących próbach zrozumieli jednak, że to niemożliwe.
 Z czasem zauważą, że większość chwytów używanych w innych edytorach po
 prostu nie działa w LyX-ie.
 Dzieje się tak, ponieważ większość innych edytorów jest w gruncie rzeczy
 przereklamowanymi maszynami do pisania.
 Wymagają od użytkownika ręcznego wprowadzania wszystkich spacji, zmian
 czcionki itd.
 W końcu autor oprócz napisania dokumentu wykonuje chcąc nie chcąc skład
 drukarski.
 I tu pojawia się LyX; jego rolą jest przejęcie składu drukarskiego.
 Pozwala przez to skupić się na istotnych sprawach, takich jak treść utworu.
\layout Standard

Tak więc uzbrój się w cierpliwość i czytaj dalej.
 Trud opanowania elementarza zwróci się na pewno.
\layout Section

O podręczniku
\layout Standard

Na wstępie tej sekcji należy zaznaczyć, że w przeciwieństwie do innych pod\SpecialChar \-
ręczni
ków ten zakłada, że użytkownik 
\series bold 
\emph on 
NIE
\series default 
\emph toggle 
 jest głupi i wie po co jest kla\SpecialChar \-
wiatura, umie użyć myszy oraz posługiwać
 się oknami.
 Z drugiej strony z założenia nie musi mieć pojęcia o LaTeX-u.
\layout Standard


\emph on 

\begin_inset Quotes gld
\end_inset 

Elementarz
\begin_inset Quotes erd
\end_inset 


\emph toggle 
 używa notacji opisanej we 
\emph on 

\begin_inset Quotes gld
\end_inset 

Wprowadzeniu
\begin_inset Quotes grd
\end_inset 


\emph toggle 
.
 Jeśli go jeszcze nie przeczytałeś, zrób to teraz.
\layout Standard

Powodem odsyłania do innych rozdziałów osobnego podręcznika jest lenistwo.
 Zespół LyX-a jest wystarczająco zajęty rozbudową programu i usuwaniem błędów,
 żeby nie redagować 5 identycznych wersji tej samej sekcji w 5 różnych dokumenta
ch.
 Zatem przeczytaj 
\emph on 

\begin_inset Quotes gld
\end_inset 

Wprowadzenie
\emph toggle 

\begin_inset Quotes grd
\end_inset 

, zawierające wszystko, co potrzebne na temat 
\emph on 
wszystkich
\emph toggle 
 podręczników.
 Po powrocie podejmij lekturę od tego miejsca.
\layout Standard

Skoro już wiadomo, co oznaczają różne czcionki, opiszemy po krótce cel 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarza
\emph toggle 

\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
\layout Section

Czym 
\emph on 
jest
\emph toggle 
 Elementarz i czym 
\emph on 
nie jest 
\layout Subsection

Od Pioniera słów kilka\SpecialChar \ldots{}

\layout Standard

Oto krótka notka 
\emph toggle 
\noun on 
John'a Weiss'a
\emph default 
\noun default 
, pierwszego autora 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarza
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph default 
:
\layout Quotation

Początkowo miałem szerokie plany co do 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarza
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
\noun toggle 
.
 Lecz, tak jak w przypadku innych przedsięwzięć, rzeczywistość je zwe\SpecialChar \-
ryfikowała.
 Uświadomiłem sobie, że mogę spędzić nad nim resztę życia, jeśli nie ograniczę
 go do sensownego zakresu.
 Stwier\SpecialChar \-
dziłem również, że pokryje się on w dużej mierze z 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Podręcznikiem użytkownika
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
.
 Po co dwa razy pisać to samo?
\layout Quotation

Tak czy inaczej, zacząłem rozumieć, że ludzie najlepiej uczą się przez:
\begin_deeper 
\layout Enumerate

oglądanie przykładów
\begin_deeper 
\layout Quotation

lub
\end_deeper 
\layout Enumerate

robienie rzeczy samemu.
\end_deeper 
\layout Quotation

Z ciężkim sercem wyrzuciłem jakieś 20 stron, które już napisałem i zacząłem
 od początku.
 Jedyną pozostałością jest podrozdział 
\begin_inset LatexCommand \ref{sec:what-is-lyx}

\end_inset 

.
 Cała reszta to przykłady i ćwiczenia.
\layout Subsection

Najlepsze wykorzystanie Elementarza
\layout Standard

Zgodnie z zapowiedzią John'a Weiss'a 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarz
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
 składa się z ćwiczeń i przykładów.
 Aby jak najlepiej z niego skorzystać należy przeczytać go, pisząc po drodze
 wszystkie rzeczy, o które proszą i wykonując wszystkie ćwiczenia.
 Dla wygody warto wydrukować niniejszy dokument.
\layout Standard

Podrozdział 
\begin_inset LatexCommand \ref{sec:what-is-lyx}

\end_inset 

 jest pozostałością poprzedniej wersji 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarza
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
 i cechuje go swoista bezpośredniość.
 Tym niemniej stanowi sympatyczne wprowadzenie do LyX-a i wykładnię idei
 tej aplikacji.
\layout Subsection

Czego 
\emph on 
nie
\emph default 
 znajdziecie:
\layout Itemize

Instrukcji jak:
\begin_deeper 
\layout Itemize

posługiwać się myszą
\layout Itemize

używać programu w X-Windows
\layout Itemize

posługiwać się klawiaturą
\layout Standard

Opanowanie powyższych umiejętności jest konieczne i nie wchodzi w zakres
 tego podręcznika.
 Spełnia on za to mnóstwo innych zadań
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

\SpecialChar \ldots{}
and occupational therapy ain't one of 'em! (Sarkastyczny styl oryginału
 rozmija się ze skromnymi możliwościami tłumacza, jak również jego poglądem
 na rzetelny podręcznik)
\end_inset 


\end_deeper 
\layout Itemize

Prowadzenia za rękę, protekcjonalności czy łopatologii .
\begin_deeper 
\layout Standard

To przecież tylko program komputerowy, bez obaw ! Poza tym zakładamy, że
 czytelnik jest rozgarnięty.
 Może być zagubiony, zdezorientowany, ale nie głupi.
\end_deeper 
\layout Itemize

Opisu wszystkich możliwości LyX-a.
\begin_deeper 
\layout Standard

Nie ma potrzeby powielania 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Podręcznika użytkownika
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\layout Standard

Celem tego dokumentu jest wprowadzenie czytelnika na właściwe obroty, tak
 by po jego przeczytaniu nie potrzebował niczego poza 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Podręcznikiem użytkownika
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph default 
.
 Próba zawarcia informacji o wszystkich możliwościach LyX-a w 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarzu
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph default 
 owocowałaby jego chroniczną nieaktualnością.
\layout Standard

Nie znaczy to oczywiście, że nie zostaną przedstawione żadne z możliwości
 LyX-a.
 Zaprezentowane będą czynności, które najprawdopodobniej nie ulegną zmianie,
 jak np.
 otwieranie i drukowanie pliku.
 Nie obejdzie się bez paru rozdziałów z przykładami i ćwiczeniami dotyczącymi
 kilku bardziej zaawansowanych funkcji, jak tryb formuł.
 [Naturalnie sposób pracy z formułami nie ulegnie istotnej zmianie.
 Być może zostanie udoskonalony, ale całkowita zmiana jest raczej niemożliwa.]
\end_deeper 
\layout Itemize

Szczegółowego objaśnienia LaTeX-a.
\begin_deeper 
\layout Standard

Niepotrzebne.
 Chcącym opanować sztuczki z LaTeX-em polecamy książki na ten temat.
 Opublikowano już kilka dobrych tytułów.
\end_deeper 
\layout Standard

Komu w drogę, temu czas.
 Można rzucić okiem na następny podrozdział lub przejść wprost do podrozdziału
 
\begin_inset LatexCommand \ref{sec:first-doc-ex}

\end_inset 

.
\layout Section

Czym jest LyX?
\begin_inset LatexCommand \label{sec:what-is-lyx}

\end_inset 


\layout Subsection

Przegląd
\layout Standard

Niektórzy nowi użytkownicy LyX-a mają kłopoty z przestawieniem się na właściwe
 temu programowi podejście do zagadnienia edycji tekstu.
 Większość innych procesorów tekstu nie jest bowiem niczym innym niż przereklamo
wanymi maszynami do pisania.
 W przeszłości były one jedynym narzędziem do tworzenia dokumentów, co zmusiło
 użytkowników do wynalezienia repertuaru chwytów pozwalających obejść ich
 ograniczenia.
 Podkreślanie, które sprowadza się do nadpisywania wyrazów znakiem 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

_
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, stało się sposobem na wyróżnienie tekstu.
 Aby utworzyć tabele należało najpierw określić wielkość każdej kolumny,
 a następnie ustawić tabulatory.
 To samo dotyczyło liczb i tekstu wyrównywanego do prawej.
 Dzielenie wyrazów u końca linii wymagało wprawnego oka i zdolności przewidywani
a.
\layout Standard

Innymi słowy użytkownicy nauczyli się martwić detalami i rozmieszczeniem
 poszczególnych znaków.
\layout Standard

W konsekwencji prawie wszystkie procesory tekstu powielają to podejście.
 Wciąż używają tabulatorów celem uzyskania pustego miejsca.
 Użytkownik nadal musi się martwić, w którym miejscu strony pojawi się dany
 element.
 Wyróżnienie tekstu polega na zmianie czcionki, tak jakby się zmieniało
 głowi\SpecialChar \-
cę w elektrycznej maszynie do pisania.
 Wiadomo w czym rzecz.
\layout Standard

Tu właśnie LyX różni się od pozostałych procesorów tekstu.
 Nie trzeba się martwić położeniem każdego znaku.
 Użytkownik określa, 
\emph on 
co zamierza pisać
\emph toggle 
 a LyX troszczy się o resztę, stosując zestaw reguł zwany
\emph on 
 stylem
\emph toggle 
.
 Oto przykład:
\layout Standard

Załóżmy, że piszesz raport.
 Aby go rozpocząć, potrzebujesz podrozdziału zwanego 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Wprowadzenie
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Otwierasz w swoim procesorze tekstu menu, które zmienia rozmiar czcionki
 i wybierasz odpowiednią wielkość.
 Następnie wpisujesz 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

1.___Wprowadzenie
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Oczywiście jeżeli zechcesz przenieść dany podrozdział w inne miejsce lub
 wstawić przed nim coś innego, musisz zadbać o zmianę numeracji, jak również
 zawartości spisu treści.
\layout Standard

W LyX-ie rozwijasz listę umieszczoną na lewym skraju paska zadań, wybierasz
 pozycję 
\family sans 
Section
\family default 
 i piszesz 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Wprowadzenie
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Tak, to wszystko.
 Jeśli wytniesz ten podrozdział i wkleisz gdzie indziej, zostanie automatycznie
 przenumerowany, gdziekolwiek się znajdzie.
 Jest nawet sposób na automatyczną aktualizację wszelkich odnośników do
 tego podrozdziału w obrębie pliku.
\layout Standard

Istnieje jeszcze problem spójności.
 Po pięciu dniach ponownie otwierasz raport i zaczynasz czwarty podrozdział,
 jednakże zapominasz, że używałeś wytłuszczonej czcionki 18-punktowej zamiast
 16-punktowej.
 W ten sposób nagłówek podrozdziału czwartego różni się od nagłówka podrozdziału
 pierw\SpecialChar \-
szego.
 Tego rodzaju problem w LyX-ie w ogóle nie występuje.
 To komputer martwi się o uciążliwe księgowanie, jaki element ma jaką czcionkę,
 nie użytkownik.
 W końcu z tym komputery radzą sobie najlepiej.
\layout Standard

Oto inny przykład.
 Załóżmy, że tworzysz listę.
 W innych edytorach lista jest po prostu grupą tabulatorów i końców linii.
 Sam musisz dojść, gdzie wstawić numer/symbol dla każdej pozycji listy,
 jaki numer to ma być, ile pustych linijek wstawić między nimi itd.
 W LyX-ie trzeba wiedzieć tylko dwie rzeczy: jakiego rodzaju ma być ta lista
 i co ma zawierać.
 To wszystko.
 
\layout Standard

Na tym polega podstawowa idea LyX-a: określ co robisz, a nie jak to zrobić.
\layout Subsection

Różnice między LyX-em a innymi edytorami
\layout Standard

Istnieje cała gama sposobików z innych edytorów, które nie znajdą zastosowania
 w LyX-ie.
 Na początku może to irytować.
 Nie szkodzi.
 Pozbycie się niedobrych nawyków wymaga czasu.
\layout Standard

Oto mała lista rzeczy, których nie ma w LyX-ie:
\layout Itemize

Niesławna linijka tabulatora, szeroko obecna we współczesnych komercyjnych
 edytorach tekstu.
\layout Itemize

Tabulatory
\layout Itemize

Dodatkowe puste linie [uzyskiwane dwu- lub więcejkrotnym przyciśnięciem
 Enter]
\layout Standard

Tabulatory, które wraz z linijką służą do wskazania położenia poszczególnych
 słów na stronie, są w LyX-ie kompletnie bezużyteczne.
 To program zajmuje się takimi rzeczami, nie użytkownik.
 Podobnie z dodatkowymi pustymi liniami.
 LyX dodaje je tam, gdzie są niezbędne, w zależności od kontekstu.
 Co do odstępów, samodzielne ich określanie to kompletny przeżytek.
 Odstępy między liniami tekstu są zmienne, tak jak odstępy między słowami.
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Istnieją sposoby regulacji minimalnych i maksymalnych odstepów, lecz wymagają
 znajomości LaTeX-a.
 O tym potem.
\end_inset 


\layout Standard

A to lista elementów obecnych w LyX-ie, lecz zachowujących się w sposób
 nieco odmienny od oczekiwanego:
\layout Itemize

Sterowanie wcięciami
\layout Itemize

Końce stron
\layout Itemize

Odstępy między liniami
\layout Itemize

Puste miejsca, poziome i pionowe
\layout Itemize

Czcionki różnych rozmiarów
\layout Itemize

Różne kształty [wytłuszczenie, kursywa, podkreślenie]
\layout Standard

Choć wyżej wymienione występują w LyX-ie, użytkownik zasadniczo ich nie
 potrzebuje.
 To program zajmuje się nimi w sposób zależny od treści publikacji.
 Różne części dokumentu automatycznie są pisane czcionką różnego kształtu
 i rozmiaru.
 Wcięcia akapitów zależą od ich rodzaju.
 Końce stron również wstawiane są w automatyczny sposób.
 Jedynym wyjątkiem są odstępy między liniami, gdzie można określić odległość
 między akapitami, jak również między liniami w obrębie akapitu.
 Choć większość szczegółów znajduje się w 
\emph on 
Podręczniku użytkownika
\emph toggle 
, czytelnik zostanie ogólnie zapoznany z powyższymi możliwościami.
\layout Standard

W końcu istnieją obszary, w których LyX [i LaTeX] przewyższa zwykłe edytory:
\layout Itemize

Dzielenie i przenoszenie wyrazów
\layout Itemize

Listy dowolnego rodzaju
\layout Itemize

Formuły matematyczne
\layout Itemize

Tabele
\layout Itemize

Odnośniki
\layout Standard

Oczywiście wiele nowoczesnych edytorów obsługuje symbole matematyczne, tabele
 i przenoszenie wyrazów.
 Jednakże tymi możliwościami dysponują od niedawna, podczas gdy LyX jest
 nakładką LaTeX-a.
 LaTeX z kolei funkcjonuje od ponad 10 lat i sprawdza się.
 Przez ten czas usunięto wszystkie błędy
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Wprawdzie nic nie jest doskonałe, ale LaTeX jest naprawdę bliski ideału.
\end_inset 

.
 Co więcej, rzadko który z nowoczesnych edytorów obsługuje pośrednie odnośniki,
 które, podobnie jak formuły matematyczne, są obecne w LyX-ie od samego
 początku.
 Niektóre z tych funkcji zostaną omówione w dalszych pod\SpecialChar \-
roz\SpecialChar \-
działach.
 Inne, jako nieco bardziej zaawansowane, zostaną przedstawione pod koniec
 tego dokumentu lub w 
\emph on 
Podręczniku użytkownika
\emph toggle 
.
\layout Subsection

Czym u licha jest LaTeX?
\layout Standard

LaTeX to system przygotowywania dokumentów zaprojektowany przez Leslie Lamport-a
 w 1985
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Żródłem informacji w tym podrozdziale jest 
\begin_inset Quotes eld
\end_inset 


\emph on 
A Guide to LaTeX2e
\emph default 
,
\begin_inset Quotes erd
\end_inset 

, praca Helmuta Kopki i Patrick-a Daly, znajdująca się w bibliografii 
\emph on 
Podręcznika użytkownika
\emph default 
.
\end_inset 

.
 LaTeX jest nakładką języka typograficznego o nazwie TeX, stworzonego przez
 Donalda Knuth-a w 1984.
 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

TeX
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 wymawia się 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

tech
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Wokół TeX-a narosło sporo nieporozumień.
 TeX wykonuje sekwencje poleceń zawarte w plikach ASCII.
 Rezultatem są pliki w formacie 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

sprzętowo niezależnym
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, skrótowo (z angielska) 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Dvi
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Plik taki można wysłać do dowolnego urządzenia obsługującego Dvi lub przetworzy
ć na inny format, jak Postscript.
\layout Standard

Gdyby TeX nie miał innych możliwości, byłby niczym więcej niż procesorem
 składu drukarskiego.
 Jednakże TeX pozwala na definiownie makr.
 I tu zaczyna się właściwa akcja.
\layout Standard

Większość użytkowników TeX-a tak naprawdę używa pakietu makr stworzonych
 przez Knutha celem ukrycia szczegółów składu.
 To właśnie ten pakiet mają oni na myśli mówiąc o TeX-u.
 Zwykli użytkownicy nie pracują z surowym TeX-em, składającym się z gołych
 poleceń drukarskich.
 Tym zajmują się twórcy nowych pakietów makr.
 Jednym z nich jest Leslie Lamport, który pracował nad pakietem bardziej
 przyjaznym dla użytkownika niż zorientowanym drukarsko.
 Jego polecenia składają rozdziały, tabele czy formuły matematyczne w spójny,
 przystępny sposób.
 Pakietem tym stał się LaTeX.
\layout Standard

Odtąd, obok rozwoju LaTeX-a, inni użytkownicy tworzyli własne pakiety makr,
 obsługujące prezentacje, artykuły dla pism matematycznych itp.
 Jedni używali surowego TeX-a, inni modyfikowali LaTeX-a.
 W celu opanowania tego bałaganu pod koniec lat 80-tych grupa LaTeX-owców
 z Lamportem na czele rozpoczęła prace nad LaTeX-em 2e, obecną wersją LaTeX-a.
 Ta nowa wersja ułatwia dostęp do poleceń TeX-a służących do tworzenia makr,
 wspiera użycie nowych rodzajów czcionek itd.
 W gruncie rzeczy LaTeX sam w sobie jest całkiem rozbudowanym językiem !
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

...i był nim również przed wersją 2e, która jedynie poszerzyła niektóre jego
 możliwości.
\end_inset 

 
\layout Standard

Użytkownicy na całym świecie dodają swoje własne rozszerzenia do standardowych
 funkcji LaTeX-a.
\layout Standard

Istnieją dwa sposoby rozszerzania LaTeX-a: klasy i style.
 
\emph on 
Klasa
\emph toggle 
 to zbiór makr LaTeX-a i\SpecialChar ~
TeX-a opisujący nowy typ dokumentu, jak książka
 czy artykuł.
 Istnieją klasy dla prezentacji, pism fizycznych, matematycznych...
 niektóre uniwersytety mają nawet własne klasy dla prac naukowych.
 
\emph on 
Styl
\emph toggle 
 różni się od klasy tym, że nie definiuje nowego typu dokumentów, lecz 
\emph on 
zachowanie
\emph toggle 
 już istniejących.
 Na przykład LyX określa marginesy stron i odstępy między liniami w oparciu
 o dwa różne pliki stylów LaTeX-a.
 Istnieją pliki stylów dla mnóstwa rzeczy: drukowania etykiet na koperty,
 zmianę zasad wcięć akapitów, dodanie nowych czcionek, obsługę grafiki,
 efektowne nagłówki stron, własne bibliografie, zmianę położenia i wyglądu
 przypisów, tabel i rysunków, specjalne rodzaje list itd.
 itp.
\layout Standard

Oto podsumowanie:
\layout List
\labelwidthstring 00.00.0000

TeX: Język składu drukarskiego używający makr.
\layout List
\labelwidthstring 00.00.0000

LaTeX: Pakiet makr TeX-a\SpecialChar \@.

\layout List
\labelwidthstring 00.00.0000

klasa: Opis typu dokumentu w LaTeX-u\SpecialChar \@.

\layout List
\labelwidthstring 00.00.0000

styl: Modyfikuje sposób działania LaTeX-a.
\layout List
\labelwidthstring 00.00.0000

LyX: Graficzny WYSIWYM procesor tekstu używający LaTeX-a do drukowania.
\layout Standard

U podstaw tego wszystkiego leży stary dobry TeX, tworzący pliki Dvi.
 Większość użytkowników przekształca te pliki na format Postscript, wysyłane
 następnie do drukarek laserowych.
 Krążą również pogłoski o urządzeniach, które naprawdę obsługują format
 Dvi.
 Tak czy inaczej rozdział niniejszy miał wyjaśnić 
\emph on 
czemu
\emph toggle 
 LyX działa trochę inaczej od innych edytorów.
 Powód jest prosty: LyX używa LaTeX-a jako zaplecza drukarskiego i tak jak
 LaTeX koncentruje się na zawartości dokumentu.
 To komputer zajmuje się jego wizualną stroną.
\layout Standard

I jeszcze jedno.
 LaTeX wymawia się jak TeX --- czyli 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

latech
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Inna wymowa, a szczególnie taka, jak w nazwie materiału szeroko stosowanego
 w przemyśle gumowym, jest błędna.
 Z kolei 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

LyX
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 wymawia się 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

lyks
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Albo 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

laks
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, albo 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

luks
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, zależnie od kraju pochodzenia użytkownika\SpecialChar \ldots{}

\layout Chapter

Pierwsze kroki w LyX-ie
\layout Section

Pierwszy dokument w LyX-ie
\layout Standard


\begin_inset LatexCommand \label{sec:first-doc-ex}

\end_inset 

Przed przystąpieniem do pisania przyda się kilka informacji ułatwiających
 pracę z 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarzem
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
.
\layout Standard

Ponieważ nie ujęto w nim mnóstwa wiadomości, pierwszą rzeczą jest umieć
 dotrzeć do innych plików z pomocą.
 To na szczęście jest dość proste.
 Należy uruchomić LyX-a, następnie wybrać 
\family sans 
Podręcznik użytkownika
\family default 
 z menu 
\family sans 
Pomo
\bar under 
c
\family default 
\bar default 
.
 Można również wczytać 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarz
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
 (o ile nie ma go już na ekranie).
 W ten sposób można czytać je redagując jednocześnie swój własny dokument
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Same podręczniki mogą być jednocześnie dobrymi przykładami użycia różnorodnych
 funkcji LyX-a.
\end_inset 

.
 Jeżeli otwarto więcej niż jeden dokument to do przełączania między nimi
 służy menu 
\family sans 
\bar under 
D
\bar default 
okumenty
\family default 
.
 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarz
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
 nie będzie objaśniał szczegółowo tematów opisanych w innych podręcznikach.
 Może to na początku nieco utrudnić lekturę, ale zapobiega rozdęciu 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarza
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
.
\layout Standard


\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarz
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
 zakłada, że działa pełna wersja LyX-a i LaTeX-a, xdvi lub inna przeglądarka
 dvi, dvips lub inny sposób konwersji dokumentu dvi do formatu Postscript,
 oraz drukarka.
 To dość duże wymagania.
 Jeżeli któryś z w/w warunków nie jest spełniony trzeba będzie (np.
 z pomocą administratora systemu) system należycie doposażyć.
 Potrzebne informacje dostępne są w innych podręcznikach.
\layout Standard

Ponadto napisano ćwiczebny dokument LyX-a.
 Nazywa się 
\family typewriter 
example_raw.lyx
\family default 
 i wygląda, jakby został napisany przez kogoś nie mającego pojęcia o fantastyczn
ych możliwościach LyX-a.
 W miarę poznawania nowych funkcji programu należy poprawiać odpowiednie
 fragmenty tego pliku.
 Zawiera on także wskazówki co do ulepszenia dokumentu.
 Drogą na skróty albo sprawdzeniem rezultatów pracy może być plik 
\family typewriter 
example_lyxified.lyx
\family default 
, zawierający ten sam tekst, napisany i złożony przez eksperta.
\layout Subsection

Pisanie, oglądanie, drukowanie
\layout Itemize

Otwórz nowy plik poleceniem 
\family sans 
Nowy
\family default 
 z menu 
\family sans 
Plik
\layout Itemize

Napisz zdanie, np.: 
\family typewriter 
To mój pierwszy dokument w LyX-ie !
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

W porządku.
 Można wpisać cokolwiek.
 To naprawdę wszystko jedno.
 Przepraszamy za powyższy przykład, jak również za pozostałe zdania, o wpisanie
 których poprosimy w przyszłości.
\end_inset 


\layout Itemize

Zapisz dokument poleceniem
\family sans 
 Zapisz 
\bar under 
j
\bar default 
ako 
\family default 
z menu 
\family sans 
Plik\SpecialChar \@.

\layout Itemize

Uruchom LaTeX-a celem utworzenia pliku dvi, używając polecenia 
\family sans 
Obejrzyj jako 
\bar under 
D
\bar default 
VI
\family default 
 z podmenu 
\family sans 
Pod
\bar under 
g
\bar default 
ląd
\family default 
 w menu 
\family sans 
\bar under 
P
\bar default 
lik
\family default 
.
 LyX uruchomi kdvi (lub inną przeglądarkę dvi), co otworzy nowe okno przedstawia
jące wygląd dokumentu na wydruku
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Dobrym pomysłem oszczędzającym czas jest pozostawienie otwartego okna kdvi
 po obejrzeniu dokumentu.
 Następnym razem wystarczy użyć polecenia 
\family sans 
Aktualizuj DVI
\family default 
 z podmenu 
\family sans 
Podgląd
\family default 
, by móc dużo szybciej ujrzeć dokument w kdvi.
\end_inset 

.
\layout Itemize

Wydrukuj dokument poleceniem 
\family sans 
\bar under 
D
\bar default 
rukuj
\family default 
 z menu 
\family sans 
\bar under 
P
\bar default 
lik
\family default 
, po naciśnięciu OK\SpecialChar \@.

\layout Standard

Gratulacje ! Napisałeś i wydrukowałeś Twój pierwszy dokument w LyX-ie.
 Cała reszta to tylko szczegóły, opisane w 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Elementarzu
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
, 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Podręczniku użytkownika
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
 i 
\emph on 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Opisie poleceń
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\emph toggle 
.
\layout Subsection

Proste operacje
\layout Standard

W LyX-ie można wykonać większość czynności znanych z innych procesorów tekstu.
 Przenosi on automatycznie słowa czy robi wcięcia w akapitach.
 Otwórz kilka menu by przekonać się, że większość prostych poleceń jest
 na swoim miejscu (np.
 
\family sans 
\bar under 
W
\bar default 
yjście
\family default 
,
\family sans 
 
\bar under 
W
\bar default 
klej
\family default 
, 
\family sans 
\bar under 
D
\bar default 
rukuj
\family default 
) pod nazwami jakich mogłeś oczekiwać, i zachowuje się zgodnie z przewidywaniami.
 Poniżej znajduje się krótki opis innych funkcji:
\layout Description

Cofnij LyX posiada 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

nieograniczone cofnięcie
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, co oznacza , że można cofnąć wszystkie zmiany dokonane od otwarcia dokumentu
 używając polecenia 
\family sans 
\bar under 
C
\bar default 
ofnij
\family default 
 z menu 
\family sans 
\bar under 
E
\bar default 
dycja
\family default 
.
 Jeśli cofnąłeś się zbyt głęboko polecenie Przywróć z tego samego menu naprawi
 błąd.
\layout Description

Wytnij/Wklej/Kopiuj Polecenia 
\family sans 
\bar under 
E
\bar default 
dycja->Wy
\bar under 
t
\bar default 
nij
\family default 
, 
\family sans 
\bar under 
E
\bar default 
dycja->
\bar under 
W
\bar default 
klej
\family default 
 i 
\family sans 
\bar under 
E
\bar default 
dycja->
\bar under 
K
\bar default 
opiuj
\family default 
 służą
\family sans 
\bar under 
 
\family default 
\bar default 
do wycinania wklejania i kopiowania.
 Automatyczne wklejanie zaznaczonego tekstu odbywa się za pomocą środkowego
 przycisku myszy.
\layout Description

Znajdź/Zastąp Polecenie 
\family sans 
\bar under 
E
\bar default 
dycja->
\bar under 
Z
\bar default 
najdź\SpecialChar ~
i\SpecialChar ~
zastąp
\family default 
 służy do przeszu\SpecialChar \-
kiwania z uwzględnieniem wielkości liter.
 W oknie polecenia strzałki w przód i w tył określają kierunek szukania,
 a przycisk 
\family sans 
\bar under 
Z
\bar default 
astąp
\family default 
 powoduje zastąpienie znalezionych słów.
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Po zakończeniu zamknij okno, lub jeśli to wygodniejsze, zostaw je otwarte.
 Większość okien w LyX-ie --- włącznie z 
\family sans 
\bar under 
Z
\bar default 
najdźj\SpecialChar ~
i\SpecialChar ~
zastąp
\family default 
, 
\family sans 
Spisem\SpecialChar ~
treści
\family default 
 i 
\family sans 
\bar under 
U
\bar default 
kładem
\family default 
, jak również różnymi oknami fromuł---daje się wysłać w tło bez konieczności
 zamykania.
 Klika okien, jak
\bar under 
 
\family sans 
P
\bar default 
lik->
\bar under 
O
\bar default 
twórz
\family default 
 wymaga zamknięcia przed wpisaniem czegokolwiek w oknie głównym.
\end_inset 


\layout Description

Formatowanie\SpecialChar ~
znaków Tekst może być 
\emph on 
wyróżniony
\emph toggle 
 (z reguły kursywą), 
\series bold 
wytłuszczony
\series default 
 lub napisany jako 
\noun on 
nazwa własna
\noun toggle 
 (zwykle kapitalikami, np.
 nazwiska) za pomocą przełączalnych przycisków z menu Układ.
\layout Description

Pasek\SpecialChar ~
narzędzi Poniżej menu znajduje się pasek narzędzi, ułatwiający wykonanie
 najpopularniejszych poleceń, takich jak Wklej i Drukuj.
 Jeśli kursor myszy znajdzie się na dłużej nad przyciskiem z paska zadań,
 pojawi się mała żółta podpowiedź funkcji tego przycisku.
\layout Standard

Naturalnie jak dotąd nie napisałeś tak dużo, by skorzystać z większości
 tych funkcji.
 W miarę postępów jednak próbuj cofania, wklejania itd.
\layout Subsection

WYSIWYM: puste miejsca w LyX-ie
\layout Standard


\begin_inset LatexCommand \label{sec:whitespace}

\end_inset 

 Jedną z najtrudniejszych dla nowego użytkownika nowinek jest sposób w jaki
 LyX obchodzi się z pustymi miejscami.
 Nieważne, ile razy przyciśnie się Return, w efekcie powstanie tylko jedna
 pusta linijka.
 W pustej linijce nie można wpisać nawet jednej spacji.
 Klawisz Tab nie przesuwa kursora do następnego tabulatora - tak naprawdę
 nie ma tabulatorów! Brak linijki u szczytu strony, która pozwalałaby na
 ustawienie marginesów lub tabulatorów.
\layout Standard

Wiele komercyjnych edytorów bazuje na zasadzie 
\emph toggle 
WYSIWYG --- What You See Is What You Get (Dostajesz to, co widzisz).
 LyX z kolei spełnia zasadę 
\begin_inset Quotes eld
\end_inset 

What You See Is What You 
\emph on 
Mean
\emph default 
.
\begin_inset Quotes erd
\end_inset 

 (Dostajesz to, o co ci chodzi).
 Wpisujesz treść, a LyX składa ją tak, żeby całość miała ładny wygląd.
 Naciśnięcie 
\family sans 
Return
\family default 
 w sensie gramatycznym rozdziela akapity, zaś spacja słowa, tak więc nie
 ma sensu powielanie ich obok siebie; tabulator nie ma żadnej funkcji gramatyczn
ej, zatem LyX go nie używa.
 Pracując z LyX-em użytkownik koncentruje się na zawartości dokumentu, a
 nie jego formacie.
 Przejrzyj podrozdział 
\begin_inset LatexCommand \ref{sec:what-is-lyx}

\end_inset 

 celem lepszego poznania zasady WYSIWYM.
\layout Standard

LyX posiada wiele metod na dopasowanie formatu dokumentu do potrzeb.
 Ostatecznie LyX niekoniecznie musi wygenerować 
\emph on 
dokładnie
\emph toggle 
 to, o co chodzi.
 Podręcznik użytkownika opisuje szczegółowo te metody.
 Należą do nich wypełnienia poziome i pionowe --- bardziej skuteczne i wszechstr
onne niż grupy spacji czy pustych linijek --- i ręczne sposoby zmiany wielkości
 i stylu czcionki, jak i wyrównywania akapitów.
 Zasadą jednakże jest pisanie treści dokumentu i wprowadzanie zmian formatu
 na końcu.
 Standardowe edytory wymagają rozpraszanie się formatowaniem w trakcie powstawan
ia dokumentu.
\layout Section

Środowiska
\layout Standard

Różne części dokumentu pełnią różną funkcję; części te nazwiemy środowiskami.
 Dokument składa się w większości ze zwykłego tekstu.
 Tytuły podrozdziału (rozdziału, sekcji itd.) pozwalają czytelnikowi zorientować
 się w jego zawartości.
 Pewne typy dokumentów wymagają specjalnych środowisk.
 Artykuł będzie wymagał streszczenia i tytułu.
 List ich nie potrzebuje, ale zawiera zapewne środowisko dla adresu nadawcy.
\layout Standard

Środowiska stanowią ważny składnik LyX-owego hasła 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

dostajesz, o co Ci chodzi
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Środowisko może określać styl, rozmiar czcionki, rodzaj wcięć akapitu,
 odstępy między linijkami i inne.
 Co więcej, konkretny format danego środowiska może się zmieniać: jedno
 wydawnictwo drukuje wycentrowane nagłówki podrozdziałów wytłuszczoną czcionką
 18 punktową, podczas gdy inne wyrównuje je do lewej używając 15 punktowej
 kursywy; w różnych językach różnie wyglądają wcięcia akapitów, w dużym
 zakresie zmieniają się także standardy bibliografii.
 LyX pomaga uniknąć konieczności uczenia się tych różnych stylów formatowania.
\layout Standard

Lista środowisk znajduje się w lewym rogu paska narzędzi (pod menu 
\family sans 
\bar under 
P
\bar default 
lik
\family default 
) i wskazuje bieżące środowisko.
 Rozpoczęcie pracy w każdym dokumencie następuje w środowisku 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Standard
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, domyślnym dla tekstu.
 Tytułem ćwiczenia użyj kilku różnych środowisk w pisanym przez siebie dokumenci
e.
 W tym celu wybierz konkretne środowisko klikając na strzałce w dół umieszczonej
 przy prawym brzegu rozwijalnej listy środowisk.
\layout Subsection

Sekcje i podrozdziały
\layout Standard

Napisz słowo 
\family typewriter 
Wprowadzenie
\family default 
 w pierwszej linijce nowego dokumentu LyX-a i wybierz środowisko 
\family sans 
Section 
\family default 
z listy środowisk
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Nie musisz 
\emph on 
zaznaczać
\emph toggle 
 linijki.
 Jeśli niczego nie zaznaczyłeś LyX zmienia środowisko akapitu, w którym
 znajduje się kursor.
 Środowisko kilku akapitów naraz może zostać zmienione przez zaznaczenie
 ich przed wyborem nowego środowiska.
\end_inset 

.
 LyX nadaje podrozdziałowi numer 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

1
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 i składa tytuł podrozdziału większą czcionką.
 (Oczywiście tytuł ten zostanie prawidłowo złożony w pliku dvi lub na wydruku.)
 Następnie naciśnij 
\family sans 
Return
\family default 
.
 Zauważ, że zawartość listy środowisk zmieniła się z 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Section
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 z powrotem na 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Standard
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Tytuły podrozdziałów, jak większość środowisk kończą się automatycznie
 wraz z naciśnięciem Return..
 Wpisz klika słów wprowadzenia:
\layout LyX-Code

To jest wprowadzenie do mojego pierwszego dokumentu w LyX-ie.
\layout Standard

Naciśnij 
\family sans 
Return
\family default 
 ponownie i jeszcze raz wybierz 
\family sans 
Section
\family default 
 z listy środowisk.
 LyX wstawi 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

2
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 i czeka na dalszy ciąg.
 Wpisz 
\family typewriter 
Takie tam
\family default 
 i zauważ, że LyX ponownie składa tekst jako tytuł podrozdziału.
 
\layout Standard

To nie koniec.
 Idź na koniec pierwszego podrozdziału (po: 
\family typewriter 
mojego pierwszego dokumentu w LyX-ie
\family default 
) i naciśnij Return raz jeszcze, następnie wybierając środowisko 
\family sans 
Section
\family default 
.
 LyX znowu wstawia 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

2
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 czekając na ciąg dalszy.
 Napisz 
\family typewriter 
O tym dokumencie
\family default 
.
 Podrozdział 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Takie tam
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, który miał numer 2, został automatycznie przenumerowany na 3! W stylu
 prawdziwego WYSIWYM twoim jedynym zadaniem jest wskazanie fragmentów, które
 będą tytułami, a LyX zajmuje się ich numeracją i składem.
\layout Standard

Naciśnij Return aby powrócić do środowiska 
\family sans 
Standard
\family default 
 i wpisz następujące pięć zdań:
\layout LyX-Code

Podrozdziały i sekcje zostały opisane poniżej.
\layout LyX-Code

Opis Podrozdziału
\layout LyX-Code

Podrozdziały są większe niż sekcje.
\layout LyX-Code

Opis sekcji
\layout LyX-Code

Sekcje są mniejsze niż podrozdziały.
\layout Standard

Kliknij na drugiej linijce i wybierz środowisko 
\family sans 
Subsection
\family default 
.
 LyX oznaczy sekcję 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

2.1
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, i złoży ją czcionką większą od normalnego tekstu lecz mniejszą od tytułu
 podrozdziału.
 Zmień środowisko czwartej linijki na 
\family sans 
Subsection
\family default 
.
 Zgodnie z przewidywaniami LyX nadał jej numer 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

2.2
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Gdyby wstawić jeszcze jeden podrozdział przed podrozdziałem 2, zostałby
 on przenumerowany na 3 i sekcje nosiły by numery 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

3.1
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 i 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

3.2
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
\layout Standard

Kolejne poziomy zawierają 
\family sans 
Subsubsection
\family default 
, 
\family sans 
Paragraph
\family default 
, 
\family sans 
i Subparagraph
\family default 
.
 Przetrenuj je na własną rękę.
 Być może zauważysz, że nagłówki akapitów i podakapitów nie są numerowane
 i że podakapity są wcinane.
 Jeśli chcesz to zmienić przeczytaj
\emph on 
 Podręcznik użytkownika
\emph toggle 
.
 Tytuły rozdziałów --- środowisko Chapter --- są najwyższym poziomem, powyżej
 podrozdziałów, ale można ich używać tylko w niektórych typach (klasach)
 dokumentów LyX-a (patrz podrozdział 
\emph default 

\begin_inset LatexCommand \ref{sec:textclasses}

\end_inset 

).
 
\layout Standard

Jeżeli nie chcesz numerowanych rozdziałów i podrozdziałów, użyj odpowiednich
 środowisk.
 Środowisko Section* (znalezienie go na liście może wymagać jej przewinięcia)
 nadaje tytułowi podrozdziału te same atrybuty ale bez numerowania go.
 Istnieją odpowiednie środowiska 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

z gwiazdką
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 dla 
\family sans 
Subsection
\family default 
 
\family sans 
i Subsubsection
\family default 
.
 Zmień środowiska niektórych sekcji na ich odpowiedniki 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

z gwiazdką
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 i zwróć uwagę na zmianę numeracji pozostałych sekcji.
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Popraw tytuły sekcji i podrozdziałów w 
\family typewriter 
example_raw.lyx
\family default 
.
 Znajdziesz ten dokument w katalogu 
\family typewriter 
examples/
\family default 
.
 Wykonaj polecenie Plik->Otwórz i naciśnij Przykłady.
 Otwórz dokument i zachowaj go poleceniem Plik->Zapisz\SpecialChar ~
jako w swoim katalogu
 jako kopię roboczą.
\layout Subsection

Listy i podlisty
\layout Standard

LyX dysponuje szeregiem różnych środowisk do składu list.
 Środowiska te uwalniają użytkownika od uciążliwego naciskania Tab milion
 razy lub przenumerowywania listy za każdym razem gdy wstawia coś w środek,
 pozwalając mu skoncentrować się na zawartości
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Tak, przesadzamy z ciągłym podkreślaniem tego faktu w 
\emph on 
Elementarzu
\emph toggle 
.
 Ale na tym polega LyX, więc prosimy o wyrozumiałość.
\end_inset 

.
 Różne listy wymagają odpowiednich środowisk:
\layout Itemize

Lista z wierszami rozpoczynanymi znaczkiem --- środowisko Itemize --- nadaje
 się do prezentacji celem opisania poszczególnych punktów.
\layout Itemize

Numerowane listy i podlisty środowiska 
\family sans 
Enumerate
\family default 
 byłyby właściwe w streszczeniu.
\layout Itemize

Dokument opisujący pakiety oprogramowania może używać środowiska 
\family sans 
Description
\family default 
, w którym każda pozycja listy rozpoczyna się wytłuszczonym drukiem.
\layout Itemize

Środowisko 
\family sans 
List
\family default 
 --- nieobecne w LaTeX-u --- to trochę inna forma środowiska 
\family sans 
Description
\family default 
.
 
\layout Standard

Wypisz listę powodów, dla których LyX jest lepszy niż inne edytory .
 W dowolnym miejscu dokumentu napisz:
\layout Standard


\family typewriter 
LyX jest lepszy niż inne edytory, ponieważ:
\layout Standard

i naciśnij Return.
 Teraz wybierz 
\family sans 
Itemize
\family default 
 z listy środowisk.
 LyX postawi znaczek (konkretnie znak mnożenia, który zostanie wydrukowany
 jako kółko).
 Wylicz swoje argumenty i naciśnij 
\family sans 
Return
\family default 
: 
\layout LyX-Code

Robi za ciebie skład drukarski.
\layout LyX-Code

Formuły tworzy w trybie WYSIWYG
\layout LyX-Code

Bardzo łatwo tworzy listy!
\layout Standard

Środowiska list, w przeciwieństwie do tytułów nie kończą się wraz z przyciśnięci
em Return.
 Zamiast tego, LyX zakłada kontynuację wpisywania pozycji listy.
 Powyższy przykład utworzy zatem listę trzech argumentów.
 Jeśli któraś z pozycji listy ma mieć więcej niż jeden akapit, należy użyć
 bezpiecznego końca linii, uzyskiwanego przyciśnięciem 
\family sans 
C-Return
\family default 
\emph toggle 
.
 Aby zakończyć listę, należy ponownie wybrać środowisko Standard z listy
 środowisk (lub kombinacją klawiszy 
\family sans 
\emph default 
M-p\SpecialChar ~
s
\family default 
).
\layout Standard

Powstała piękna lista argumentów.
 Można obejrzeć jak LaTeX poradzi sobie z wydrukiem.
 Ale jak uzyskać numerację argumentów? Po prostu zaznacz całą listę
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

LyX nie pozwoli na zaznaczenie pierwszego znaczka, o ile nie zostanie zaznaczony
 akapit przed listą, co akurat nie jest potrzebne.
 Podobnie nie można zaznaczyć numeru postawionego przed tytułem rozdziału.
 Nie szkodzi.
\end_inset 

 i z listy środowisk wybierz
\family sans 
 Enumerate
\family default 
.
 Voila ! Jak wspomniano, LyX troszczy się o numerację listy w przypadku
 dodania lub wstawienia pozycji.
\layout Standard

Jeśli lista jest wciąż zaznaczona można wypróbować pozostałe dwa środowiska,
 
\family sans 
Description
\family default 
 and 
\family sans 
List
\family default 
.
 W obu lista składa się z hasła -- pierwszego słowa danej pozycji oraz następują
cej po nim definicji, która tworzy resztę akapitu (aż do naciśnięcia 
\family sans 
Return
\family default 
).
 Hasło jest wytłuszczone (
\family sans 
Description
\family default 
) lub odseparowane 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

tabulatorem
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Ale jest to tabulator drukarski, a nie żałosny, ograniczony, niereformowalny
 tabulator maszyny do pisania.
\end_inset 

 (
\family sans 
List
\family default 
) od reszty akapitu.
 Hasło składające się z więcej niż jednego słowa można uzyskać rozdzielając
 jego składniki twardą spacją, wstawianą naciśnięciem 
\family sans 
C-Space
\family default 
 i wyświetlaną jako małe, różowe 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

u
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Sformatuj listy z pliku 
\family typewriter 
example_raw.lyx.
\layout Standard

Listy można zagnieżdżać na wszelkie możliwe sposoby.
 Narzucającym się przykładem byłoby pisanie planu.
 Listy numerowane i ze znaczkami mają różne sposoby numerowania i oznaczania
 podlist.
 W 
\emph on 
Podręczniku użytkownika
\emph toggle 
 można znaleźć szczegółowy opis różnych typów list, jak również przykłady
 z użyciem 
\emph on 
mnóstwa
\emph toggle 
 zagnieżdżeń.
\layout Subsection

Inne środowiska: Verses, Quotations, i inne
\layout Standard

Istnieją dwa środowiska wyróżniające cytaty z otaczającego tekstu: 
\family sans 
Quote
\family default 
 dla krótkich, a 
\family sans 
Quotation
\family default 
 dla długich cytatów.
 Programy komputerowe (środowisko 
\family sans 
LyX-Code
\family default 
, używane również w Elementarzu w przykładach dłuższych tekstów) pisane
 są czcionką maszynową.; środowisko to jest jedynym w LyX-ie, gdzie można
 używać wielokrotnych spacji celem formatowania kodu.
 Do pisania poezji służy środowisko 
\family sans 
Verse
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

nie wspominając o odrobinie talentu.
\end_inset 

, z klawiszem Return
\family default 
 rozdzielającym strofy, a 
\family sans 
C-Return
\family default 
 linijki wewnątrz strofy.
 
\emph on 
Podręcznik użytkownika
\emph toggle 
 drobiazgowo opisuje wszystkie dostępne środowiska.
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Użyj środowisk 
\family sans 
Quote, LyX-Code,
\family default 
 i 
\family sans 
Verse
\family default 
 celem poprawnego sformatowania pliku 
\family typewriter 
example_raw.lyx
\layout Chapter

Pisanie dokumentów
\layout Standard

Zadaniem poprzedniego rozdziału było wdrożenie użytkownika do pisania tekstów
 w LyX-ie.
 Przedstawiono tam podstawowe operacje, jak również posługiwanie się środowiskam
i.
 Większość użytkowników zamierza jednak pisać za pomocą LyX-a dokumenty:
 artykuły, prace, książki, podręczniki lub listy.
 Ten rozdział ma poszerzyć umiejętność pisania tekstu o tworzenie całych
 dokumentów.
 Zostaną wprowadzone klasy tekstu, pozwalające na pisanie różnych typów
 dokumentów, oraz dodatki, które stanowią o różnicy między tekstem, a dokumentem
, takie jak tytuły, przypisy, odsyłacze, bibliografie i spisy treści.
\layout Section

Klasy tekstu i wzorce: pisanie listów
\layout Standard


\begin_inset LatexCommand \label{sec:textclasses}

\end_inset 


\layout Standard

Różne typy dokumentów wymagają różnego formatowania.
 Na przykład książki zasadniczo są drukowane na obu stronach kartki, zaś
 artykuły na jednej.
 W dodatku wiele dokumentów zawiera specjalne środowiska: listy mają adres
 nadawcy i podpis, którenie mają sensu w książce czy artykule.
 Klasy tekstu
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Dla użytkowników LaTeX-a: ekwiwalent latexowej 
\emph on 
documentclass
\end_inset 

 w LyX-ie służą do opisu tych zasadniczych różnić między typami dokumentów.
 Ten 
\emph on 
Elementarz
\emph toggle 
 został napisany w klasie 
\family sans 
Book
\family default 
.
 Klasy to kolejny element WYSIWYM; informują LyX-a jak składać dokument,
 uwalniając od tego użytkownika.
\layout Standard

Twój dokument jest prawdopodobnie klasy 
\family sans 
Article
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

To domyślna klasa, chyba że ją zmienić w pliku 
\family typewriter 
lyxrc
\family default 
.
\end_inset 

.
 Spróbuj zmienić klasę używając listy klas w oknie polecenia Układ->Dokument
\family default 
, celem obejrzenia różnic w formatowaniu dokumentów.
 Jeśli zmienisz klasę swojego dokumentu na 
\family sans 
Book
\family default 
 i obejrzysz listę środowisk, zauważysz, że większość z nich nie uległa
 zmianie.
 Dodatkowo pojawi się środowisko 
\family sans 
Chapter
\family default 
.
 W razie wątpliwości, czy dane środowisko istnieje w klasie najlepiej zajrzeć
 na listę środowisk.
\layout Standard

Rozmiary czcionek, druk jedno- lub dwukolumnowy, nagłówki stron to możliwe
 różnice między formatami czasopism.
 W miarę rozpowszechniania się komputerów czasopisma zaczęły przyjmować
 artykuły drogą elektroniczną i stworzyły pliki stylu LaTeX-a, tak by autorzy
 mogli dokonać prawidłowego składu.
 LyX również je akceptuje.
 Na przykład LyX obsługuje format (i dodatkowe środowiska) dla biuletynu
 Amerykańskiego Towarzystwa Matematycznego stosując klasę 
\family sans 
Article\SpecialChar ~
(AMS)
\family default 
.
\layout Standard

Oto bardzo krótki zestaw niektórych klas.
 Jak zwykle Podręcznik użytkownika zawiera brakujące szczegóły:
\layout Standard
\added_space_top 0.3cm \added_space_bottom 0.3cm \align center 

\begin_inset  Tabular
<lyxtabular version="3" rows="7" columns="2">
<features>
<column alignment="center" valignment="top" leftline="true" width="0pt">
<column alignment="center" valignment="top" leftline="true" rightline="true" width="0pt">
<row topline="true" bottomline="true">
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

Nazwa
\end_inset 
</cell>
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" rightline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

Uwagi
\end_inset 
</cell>
</row>
<row topline="true">
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

article
\end_inset 
</cell>
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" rightline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

druk jednostronny, bez rozdziałów
\end_inset 
</cell>
</row>
<row topline="true">
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

article (AMS)
\end_inset 
</cell>
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" rightline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

układ i środowiska dla American Math Society
\end_inset 
</cell>
</row>
<row topline="true">
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

report
\end_inset 
</cell>
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" rightline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

dłuższy niż article, druk dwustronny
\end_inset 
</cell>
</row>
<row topline="true" bottomline="true">
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

book
\end_inset 
</cell>
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" rightline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

report + dodatki z przodu i z tyłu
\end_inset 
</cell>
</row>
<row bottomline="true">
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

slides
\end_inset 
</cell>
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" rightline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

slajdy (z FoilTeX-em włącznie)
\end_inset 
</cell>
</row>
<row bottomline="true">
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

letter
\lang english
 
\end_inset 
</cell>
<cell alignment="center" valignment="top" topline="true" leftline="true" rightline="true" usebox="none">
\begin_inset Text

\layout Standard

list---mnóstwo dodatkowych środowisk dla adresu, podpisu\SpecialChar \ldots{}

\end_inset 
</cell>
</row>
</lyxtabular>

\end_inset 


\layout Section

Wzorce: pisanie listu
\layout Standard

Jedną z najbardziej popularnych klas tekstu jest Letter (list).
 Nowy list można rozpocząć tworząc nowy plik poleceniem Nowy, i wybierając
 Letter z listy Klasa w oknie polecenia Układ->Dokument.
 Choć taki sposób wydaje się najbardziej oczywisty, nie jest wcale ekonomiczny.
 Za każdym razem chcąc napisać list musimy w nim zawrzeć adresy nadawcy
 i odbiorcy, podpis itp.
 Dlatego LyX posiada wzorzec listu, będący przykładowym listem.
 Posiadając wzorzec można po prostu zastąpić jego fragmenty własnym tekstem
 kiedy pisze się własny list.
\layout Standard

Utwórz nowy plik poleceniem Plik->Nowy ze wzorca.
 Po podaniu nazwy nowego pliku, w oknie Wybierz wzorzec wybierz 
\family typewriter 
latex_letter.lyx
\family default 
.
 Zapisz i wydrukuj plik celem obejrzenia formatu poszczególnych środowisk.
\layout Standard

Na liście środowisk znajduje się teraz kilka pozycji włącznie ze środowiskiem
 
\family sans 
My\SpecialChar ~
Address
\family default 
 (mój adres), których nie ma w innych klasach.
 Inne środowiska jak 
\family sans 
Quote czy Description
\family default 
, są już znane.
 Warto wypróbować ich działanie.
 Można np.
 zauważyć, że środowisko 
\family sans 
Signature
\family default 
 rozpoczyna się słowem 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Signature:
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 na czerwono przed właściwym podpisem.
 Słowo to nie pokaże się na wydruku.
 Istnieje tylko w celu pokazania miejsca podpisu.
 Nieważne zresztą, gdzie to środowisku znajduje się w pliku.
 Należy pamiętać, że LyX jest WYSIWYM; środowisko 
\family sans 
Signature
\family default 
 może być wstawione gdziekolwiek, ale LyX sprawi, że na wydruku zostanie
 umieszczone na końcu.
\layout Standard

Wzorzec jest normalnym plikiem LyX-a.
 Oznacza to, że możesz wstawić swój adres i podpis i zapisać tak zmieniony
 plik jako nowy wzorzec.
 Od tego momentu, każdy list możesz zacząć od otworzenia tego nowego wzorca.
 Nie proponujemy tu żadnego szczególnego ćwiczenia.
 Po prostu napisz do kogoś list
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Jedno ostrzeżenie.
 Jeśli wykasujesz cały tekst ze środowiska np.
 wykasujesz całe pole 
\family sans 
My\SpecialChar ~
Address
\family default 
 celem wpisania własnego adresu i przemieścisz kursor nic nie wpisując,
 ryzykujesz zniknięcie środowiska.
 Dzieje się tak , ponieważ środowisko nie może istnieć bez tekstu.
 Aby je odzyskać należy wybrać je ponownie z listy środowisk.
\end_inset 

!
\layout Section

Tytuły dokumentu
\layout Standard

Tytuł (który może składać się z właściwego tytułu, autora, a nawet streszczenia)
 jest uważany w LyX-ie (podobnie jak w LaTeX-u) za osobną część dokumentu.
\layout Standard

Wróć do swojego pliku 
\family typewriter 
newfile.lyx i
\family default 
 upewnij się
\family typewriter 
,
\family default 
 że używa klasy 
\family sans 
Article
\family default 
.
 Wpisz tytuł w pierwszej linijce, i zmień środowisko na 
\family sans 
Title
\family default 
.
 W następnej linijce wpisz swoje imię i nazwisko i ustaw środowisko 
\family sans 
Author
\family default 
.
 W następnej linijce napisz datę w środowisku 
\family sans 
Date
\family default 
.
 Napisz ze dwa akapity podsumowujące zawartość dokumentu w środowisku 
\family sans 
Abstract
\family default 
.
 Teraz obejrzyj wydruk.
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Popraw tytuł, datę i autora 
\family typewriter 
w example_raw.lyx
\layout Section

Etykiety i odnośniki
\layout Standard


\begin_inset LatexCommand \label{sec:labels}

\end_inset 

 Zaetykietować można podrozdział (albo sekcję, czy też, rzadziej, pop prostu
 kawałek tekstu) w dowolnym dokumencie.
 Dzięki temu powstaje możliwość odwołania się do tego podrozdziału w innych
 miejscach dokumentu przy użyciu odnośników.
 Można odwoływać się albo do numeru podrozdziału, albo do numeru strony
 jego początku.
 Podobnie jak w przypadku przypisów i notatek, LyX zajmuje się aktualizacją
 odnośników.
 Automatyczne etykiety i odnośniki to jedna z największych zalet LyX-a (i
 LaTeX-a) w porównaniu do zwykłych edytorów.
\layout Subsection*

Pierwsza etykieta
\layout Standard

Oznaczmy nasz drugi podrozdział zatytułowany 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

O tym dokumencie
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Kliknij na końcu linijki tytułu podrozdziału i użyj polecenia 
\family sans 
Wstaw->Etykietę
\family default 
.
 W oknie wpisz nazwę podrozdziału: 
\family typewriter 
sec:o_dok
\family default 
, która wygląda na dobre opisowe oznaczenie, niekolidujące z ewentualnymi
 innymi nazwami etykiet
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Piszemy 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

sec:
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 , bo można etykietować także równania.
 tabele i rysunki.
\end_inset 

.
 Po naciśnięciu OK nazwa etykiety zostanie umieszczona w prostokącie obok
 tytułu podrozdziału.
\layout Standard

Skądinąd etykieta mogłaby być wstawiona w dowolnym miejscu w środku podrozdziału.
 Odnośniki do podrozdziału wskazują na ostatni podrozdział lub sekcję, której
 tytuł znajduje się przed etykietą.
 Umieszczenie jej w linijce tytułu (czy w pierwszej linijce tekstu) zapewnia
 odwołanie do początku podrozdziału.
\layout Standard

Jak dotąd niewiele się zmieniło --- plik 
\family typewriter 
dvi
\family default 
 wygląda dokładnie jak wyglądał, ponieważ etykiety nie pojawiają się na
 wydruku.
 Tym niemniej jeśli dołożono etykietę, to można się do niej odwołać za pomocą
 odnośnika.
 Zrobimy to w następnym kroku.
\layout Subsection*

Pierwszy odnośnik
\layout Standard

Umieść kursor w dowolnym miejscu swojego dokumentu.
 Napisz:
\layout LyX-Code

Jeśli chcesz zasięgnąć więcej informacji o tym dokumencie,zobacz podrozdział
 , który rozpoczyna się na stronie .
\layout Standard

Następnie --- z kursorem po słowie podrozdział --- użyj polecenia 
\family sans 
Wstaw->Odnośnik
\family default 
.
 Otworzy się okno 
\family sans 
Wstaw\SpecialChar ~
odnośnik
\family default 
, pokazując listę możliwych etykiet.
 W tej chwili powinna być tylko jedna: 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

sec:o_dokumencie
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Wybierz ją i kliknij na 
\family sans 
Wstaw\SpecialChar ~
odnośnik
\family default 
.
 Teraz przesuń kursor za słowo 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

stronie
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 i kliknij na 
\family sans 
Wstaw\SpecialChar ~
numer\SpecialChar ~
strony
\family default 
 w oknie 
\family sans 
Wstaw\SpecialChar ~
odnośnik
\family default 
.
\layout Standard

LyX wstawia odnośnik do prostokąta w miejscu kursora.
 Na wydruku prostokąt z odnośnikiem zostanie zastąpiony numerem podrozdziału,
 względnie strony ( w zależności co wskazałeś w oknie 
\family sans 
Wstaw\SpecialChar ~
odnośnik
\family default 
).
 Dla wygody odnośniki działają jak hiperłącza w trakcie edycji dokumentu
 LyX-a; kliknięcie na nich przenosi kursor do wskazywanej etykiety.
 Użyj polecenia 
\family sans 
Plik->Podgląd->Obejrzyj\SpecialChar ~
jako\SpecialChar ~
DVI
\family default 
 aby zobaczyć, że na ostatniej stronie odsyłamy do 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

podrozdziału 2
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 i 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

strony 1
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 (czy innej, na której akurat jest tytuł 2.
 podrozdziału).
\layout Subsection*

Więcej o etykietach
\layout Standard

Wspomniano o obsłudze numerowania odnośników przez LyX-a; teraz można ją
 przetestować.
 Dodaj nowy podrozdział przed podrozdziałem 2.
 Uaktualnij podgląd --- voilŕ! --- odnośnik zmienił numer na 3! Zmień środowisko
 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

O tym dokumencie
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 na 
\family sans 
Subsection
\family default 
, a odnośnik wskaże sekcję 2.1 zamiast podrozdziału 3.
 Odnośnik do strony nie zmieni się oczywiście tak długo, aż nie wpiszesz
 całej strony tekstu przed wskazywaną etykietą.
\layout Standard

W ramach poszerzonych ćwiczeń spróbuj wstawić etykietę 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

sec:moja_etykieta
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 w miejsce pierwszego odnośnika i umieść w innym miejscu dokumentu odnośnik
 do niej.
 Podczas częstego wstawiania odnośników warto zostawić otwarte okno
\family sans 
 Wstaw\SpecialChar ~
odnośnik
\family default 
.
\layout Standard

Jeżeli chcesz sprawdzić, czy odnośniki wyświetlają prawidłowe strony we
 większych dokumentach, skopiuj kilka stron z 
\emph on 
Podręcznika użytkownika
\emph default 
 i wklej pożyczony tekst do swojego dokumentu.
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Skopiowanie tytułu rozdziału może spowodować błąd LyX-a, ponieważ rozdziały
 nie są dozwolone w klasie Article.
 W takim przypadku skasuj tytuł rozdziału.
 Jeśli chcesz wiedzieć, czemu tak się dzieje, zobacz podrozdział 
\begin_inset LatexCommand \ref{sec:textclasses}

\end_inset 

.
 
\end_inset 

.
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Popraw odnośniki w 
\family typewriter 
example_raw.lyx
\layout Section

Przypisy i notatki
\layout Standard

Przypisy są dodawane za pomocą przycisku 
\family sans 
Wstaw\SpecialChar ~
przypis
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Przycisk oznaczony jest strzałką wskazującą przypis
\end_inset 

 z paska narzędzi lub poleceniem Wstaw\SpecialChar ~
przypis
\family default 
.
 Kliknij na końcu słowa 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

LyX
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 gdzieś w dokumencie i naciśnij przycisk 
\family sans 
Wstaw\SpecialChar ~
przypis
\family default 
.
 Poniżej bieżącej linijki otworzy się linijka przypisu.
 Przy jej lewym końcu jest słowo 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

foot
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 napisane czerwonym kolorem na szarym tle.
 Reszta linijki jest okolona czerwoną linią.; tu właśnie należy wpisać tekst
 przypisu.
 Kursor powinien znajdować się na początku tej linijki.
 Napisz
\layout LyX-Code

LyX jest procesorem tekstu dokonującym składu drukarskiego.
\layout Standard

Teraz kliknij na słowie 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

foot
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Linijka przypisu zniknęła pozostawiając słowo 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

foot
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 zapisane jako czerwony indeks górny, pokazując gdzie na wydruku znajdzie
 się przypis; nazwiemy to 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

zwijaniem
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 przypisu.
 Można ją także w każdej chwili rozwinąć przez kliknięcie na czerwonym znaczku.
\layout Standard

Można zapytać, czemu przypis pokazywany jest jako czerwony indeks, a nie
 jako liczba.
 Dzieje się tak, gdyż LyX zajmuje się numerowaniem przypisów 
\emph on 
na wydrukach
\emph default 
, o czym możesz się przekonać oglądając plik dvi (lub wydruk).
 Dodanie nowego przypisu powoduje odpowiednie przenumerowanie już istniejących.
 Ponieważ LyX (a właściwie LaTeX) radzi sobie z tym na bieżąco, nie ma potrzeby
 zapisywania numerów przypisów w pliku LyX-a.
\layout Standard

Przypis może być wycinany i wklejany tak jak zwykły tekst.
 Przekonaj się o tym sam ! Wystarczy zaznaczyć znaczek przypisu,
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Być może łatwiej zaznaczyć go przy pomocy klawiszy.
 Zaznaczając znaczek stopki myszą można przypadkiem otworzyć stopkę.
\end_inset 

 poczym wyciąć go i wkleić.
 Poza tym można zamienić w przypis zwykły tekst, zaznaczając go i naciskając
 przycisk 
\family sans 
Wstaw\SpecialChar ~
przypis
\family default 
.
\layout Standard

Przycisk Wstaw\SpecialChar ~
notatkę dodaje notatki na marginesach
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Przycisk przedstawia strzałkę wskazującą kolumnę tekstu na marginesie i
 powinien znajdować się po prawej stronie przycisku 
\family sans 
Wstaw\SpecialChar ~
stopkę 
\family default 
na pasku narzędzi.
\end_inset 

, co osiągnąć można również poleceniem 
\family sans 
Wstaw->Notatkę
\family default 
\SpecialChar \@.
 Notatki zachowują się jak przypisy, z tym że: 
\layout Itemize

znaczki na ekranie mają napis 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

margin
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 zamiast 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

foot
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 


\layout Itemize

notatki pojawią się na marginesie, a nie pod tekstem 
\layout Itemize

notatki nie są numerowane
\layout Itemize

Kiedy notatka jest zwinięta, na marginesie pojawia się wykrzyknik, który
 nie pokaże się na wydruku.
\layout Standard

Zmień swój przypis o LyX-ie z powrotem w tekst, a następnie w notatkę.
 Obejrzyj plik dvi aby zobaczyć jak wygląda taka notatka.
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Popraw przypis w 
\family typewriter 
example_raw.lyx
\layout Section

Bibliografie
\layout Standard


\begin_inset LatexCommand \label{sec:bibliographies}

\end_inset 

 Bibliografie zachowują się podobnie do odnośników.
 Bibliografia zawiera listę odsyłaczy do literatury na końcu dokumentu,
 do których można się odwoływać w tekście.
 Podobnie jak tytuły podrozdziałów pozycje bibliografii są przez LyX-a i
 LaTeX-a automatycznie numerowane, jak również odwołania do nich.
\layout Standard

Idź na koniec dokumentu i ustaw środowisko 
\family sans 
Bibliography
\family default 
.
 Teraz każdy akapit będzie pozycją bibliografii.
 Napisz 
\family typewriter 
Elementarz LyX-a, Zespół Dokumentacji LyX-a
\family default 
 jako swoją pierwszą pozycję.
 Zauważ, że LyX automatycznie umieszcza numer w prostokącie przed każdą
 pozycją.
 Kliknij na takim numerze, aby otworzyć okno 
\family sans 
Pozycja\SpecialChar ~
bibliografii
\family default 
.
 Pierwsze z pól, edycyjnych, 
\family sans 
Klucz
\family default 
, służy do odwołań z tekstu dokumentu LyX-a.
 Domyślnie jest on liczbą.
 Wpisz w to pole 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

elementarz
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 celem łatwiejszego zapamiętania.
\layout Standard

Znajdź teraz w swoim dokumencie jakieś miejsce do umieszczenia odwołania
 do literatury.
 Wstaw je za pomocą 
\family sans 
Wstaw->Odwołanie\SpecialChar ~
do\SpecialChar ~
literatury
\family default 
\SpecialChar \@.
 LyX wstawi w tekst prostokąt z trzema znakami zapytania w nawiasach kwadratowyc
h i pojawi się okno 
\family sans 
Wstaw\SpecialChar ~
odwołanie
\family default 
.
 Używając rozwijalnej listy na prawo od pola 
\family sans 
Klucz
\family default 
, wybierz 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

elementarz
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 (w tej chwili to jedyna pozycja bibliografii).
 Obejrzyj na podglądzie wygląd odwołania w tekście.
\layout Standard

Do czego służą pozostałe pola? Pole 
\family sans 
Uwaga
\family default 
 w oknie 
\family sans 
Odwołanie
\family default 
 wstawia notkę (jak strona lub rozdział w przywołanej książce lub artykule)
 w nawiasach po odwołaniu.
 Jeśli wolisz skróty zamiast liczb (np.
 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

[Smi95]
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 odwołuje się do artykułu Smith-a z 1995) użyj pola 
\family sans 
Etykieta
\family default 
 z okna 
\family sans 
Pozycja\SpecialChar ~
bibliografii
\family default 
.
 Jak zwykle szczegóły opisano w 
\emph on 
Podręczniku użytkownika.

\emph toggle 
 
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie: 
\series default 
Wykonaj bibliografię i odwołania w 
\family typewriter 
example_raw.lyx
\layout Section

Spis treści
\layout Standard

Jeśli zamierzasz wstawić spis treści na początku dokumentu, LyX znakomicie
 to ułatwi.
 Naciśnij 
\family sans 
Return
\family default 
 za tytułem dokumentu i przed pierwszym tytułem podrozdziału
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Nawet nie próbuj umieścić kursora przed numerem podrozdziału.
 Nie uda się.
 Tak czy inaczej nie można ręcznie poprawiać tego numeru, bo LyX numeruje
 podrozdziały automatycznie.
\end_inset 

 i wykonaj polecenie 
\family sans 
Wstaw->Spisy->Spis\SpecialChar ~
treści
\family default 
.
 W prostokącie w pierwszej linijce dokumentu pojawi się napis 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Spis treści
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
\layout Standard

Wygląda to niepozornie, ale na podglądzie widać kompletny spis treści dokumentu
 w całej okazałości.
 Jak zwykle, w przypadku zmiany kolejności rozdziałów lub dodania nowych,
 spis treści na wydruku zostanie uaktualniony.
\layout Standard

Spis treści nie pokazuje się w edytowanej wersji dokumentu, bo i tak nie
 ma możliwości jego edycji.
 Można jednak wyświetlić go za pomocą polecenia
\family sans 
 Edycja->Struktura\SpecialChar ~
dokumentu
\family default 
.
 To bardzo użyteczne narzędzie, które umożliwia łatwe poruszanie się po
 dokumencie.
 Kliknięcie na tytule podrozdziału w oknie 
\family sans 
Struktura\SpecialChar ~
dokumentu
\family default 
 wyróżnia ten tytuł i przenosi w to miejsce kursor (w oknie edycyjnym).
\layout Standard

Pozbyć się spisu treści można kasując go tak jak inne znaki.
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Wstaw spis treści w pliku 
\family typewriter 
example_raw.lyx
\layout Chapter

Formuły matematyczne
\layout Standard

LaTeX jest używany przez wielu naukowców z powodu jego świetnie wyglądających
 równań, powstających bez potrzeby używania znaków kontrolnych i edytorów
 równań spotykanych w innych procesorach tekstu.
 Wielu z nich zżyma się jednak na styl pracy z LaTeX-em, bardziej przypominający
 programowanie niż pisanie tekstu.
 Na szczęście LyX obsługuje równania w trybie wizualnym.
 Przyzwyczajeni do pisania w LaTeX-u zauważą, że wszystkie normalne polecenia
 LaTeX-a działają jak zwykle, poza tym, że ich efekt pokazuje się na bieżąco.
 Z drugiej strony użytkownicy nigdy nie korzystający z LaTeX-a mogą użyć
 paska narzędzi formuł matematycznych, który umożliwia tworzenie profesjonalnie
 wyglądających równań w sposób łatwy i szybki
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

LyX nie potrafi, niestety, sprawdzić 
\emph on 
poprawności
\emph toggle 
 tych równań.
\end_inset 

.
\layout Section

Tryb formuł matematycznych
\layout Standard

W dowolnym miejscu swojego dokumentu napisz: 
\layout LyX-Code

Lubię równanie Einsteina, E=mc^2, bo  jest takie proste
\layout Standard

Takie równanie nie wygląda za ładnie, nawet na podglądzie.
 Brak w nim spacji między literami a znakiem równości i prawdziwego indeksu
 górnego dla 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

2
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Taki nieciekawy skład jest skutkiem tego, że LyX nie został poinformowany
 o pisaniu równania i złożył je jak zwykły tekst.
\layout Standard

Tekst matematyczny powinno pisać się w trybie formuł matematycznych.
 Aby wejść w tryb formuł wystarczy nacisnąć przycisk na pasku narzędzi oznaczony
 niebieskim symbolem 
\begin_inset Formula $\frac{a+b}{c}$
\end_inset 

 .
 LyX wstawi w tekst mały niebieski prostokąt okolony czerwoną ramką.
 Niebieski prostokąt to punkt wstawiania, gdzie pojawią się elementy formuły,
 zaś czerwona ramka sygnalizuje tryb formuł.
 LyX umieścił już kursor w niebieskim prostokącie, więc wystarczy wpisać
 ponownie E=mc^2.
 Wyrażenie napisane jest na niebiesko, a niebieski prostokąt znika kiedy
 punkt wstawiania nie jest pusty.
 Teraz naciśnij Esc celem opuszczenia trybu matematycznego (zauważ, że powtórne
 przyciśnięcie przycisku Tryb\SpecialChar ~
formuł 
\emph on 
nie opuszcza 
\emph toggle 
trybu formuł).
 Znika czerwona ramka, kursor znajduje się na prawo od wyrażenia, ewentualne
 dalsze pisanie będzie w trybie zwykłego tekstu.
\layout Standard

Obejrzyj podgląd i zauważ ładnie złożone równanie, zawierające spacje między
 literami i znakiem równaości, a także 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

2
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 jako indeks górny.
 Litery w trybie formuł traktowane są jak zmienne i pisane są kursywą.
 Liczby traktowane są jak liczby.
\layout Standard

Edycja formuł to kolejny przykład podejścia WYSIWYM.
 W LaTeX-u wyrażenie matematyczne tworzy się pisząc tekst i używając poleceń
 typu 
\backslash 
sqrt; może to być uciążliwe, z braku możliwości zobaczenia wyrażenia zanim
 uruchomi się program LaTeX-a, co powoduje stratę czasu na poprawkę ewentualnych
 błędów jak zgubione nawiasy itd.
 Z drugiej strony LyX nie próbuje przedstawiać wyglądu równania dokładnie
 tak jak na wydruku, ale prezentuje bardzo dobre przybliżenie końcowego
 efektu.
 W następnej kolejności LaTeX zajmuje się profesjonalnym składem, po którym
 w 99% nie trzeba ręcznie poprawiać rozmiarów czcionki czy odstępów.
 W ten sposób (przepraszamy za powtarzanie się), użytkownik może skupić
 się na zawartości wyrażeń matematycznych, a nie na ich formacie.
\layout Section

Praca z równaniem
\layout Standard

Zmień teraz 
\begin_inset Formula $E=mc^{2}$
\end_inset 

 na 
\begin_inset Formula $E=1+mc^{2}$
\end_inset 

.
 Użyj klawiszy strzałek aby przemieścić kursor do wnętrza wyrażenia.
 Zauważ, że kiedy kursor znajdzie się w środku, pojawi się czerwona ramka
 informując o przejściu w tryb formuł.
 Za pomocą strzałki w lewo i w prawo przesuń kursor za znak równości i napisz
 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

1+
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Jak poprzednio można użyć klawiszy strzałek lub 
\family sans 
Esc
\family default 
 celem opuszczenia trybu formuł, co spowoduje zniknięcie czerwonej ramki.
 W opinii wielu użytkowników wejście w tryb formuł kursorem jest bardzo
 wygodne, ale zawsze można kliknąć w którymś miejscu wyrażenia, żeby przenieść
 tam kursor i przejść tym samym do trybu formuł.
\layout Standard

W odróżnieniu od specjalnych klawiszy opisanych poniżej, pisanie w trybie
 formuł nie różni się od pisania zwykłego tekstu.
 
\family sans 
Delete
\family default 
 i 
\family sans 
Backspace
\family default 
 kasują znaki, zaznaczać tekst można za pomocą klawiszy lub myszy, działa
 
\family sans 
Edycja->Cofnij
\family default 
, wycinanie oraz wklejanie.
 Z jednym trzeba ostrożnie: po wyjściu z trybu formuł nieopatrzne
\family sans 
 Backspace/Delete 
\family default 
potrafi za jednym zamachem skasować całe wyrażenie.
 Na szczęście 
\family sans 
Cofnij
\family default 
 naprawi błąd.
\layout Standard

Jak zmienić 
\begin_inset Formula $E=mc^{2}$
\end_inset 

 na 
\begin_inset Formula $E=mc^{2.5}+1$
\end_inset 

? Jak poprzednio, można od razu kliknąć myszą we właściwe miejsce.
 Można także użyć klawiszy strzałek.
 Jeśli kursor znajduje się zaraz za 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

c
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, ale przed 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

2
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, naciśnięcie strzałki w górę przesunie kursor na poziom indeksu górnego,
 tuż przed 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

2
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Dodaj 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

.5
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Naciśnięcie strzałki w dół przesunie kursor z powrotem na zwykły poziom.
 Naciśnięcie tej strzałki w dowolnym miejscu indeksu górnego przenosi kursor
 w miejsce zaraz 
\emph on 
za
\emph toggle 
 tym indeksem (tak że od razu możesz dopisać 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

+1
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

).
\layout Standard

Do poruszania się po wyrażeniu można także użyć spacji.
 Jeżeli kursor znajduje się w strukturze matematycznej (indeksie dolnym,
 górnym, ułamku, pierwiastku, ograniczniku czy macierzy, które zostaną opisane
 w następnych podrozdziałach), naciśnięcie spacji przesunie kursor za tę
 strukturę, ale nie wyłączy trybu formuł.
 Tak więc jeśli kursor znajduje się gdziekolwiek w indeksie górnym, naciśnięcie
 spacji przeniesie go na zwykły poziom tuż za indeksem.
 Oznacza to, że możesz napisać 
\begin_inset Formula $E=mc^{1+x}-2$
\end_inset 

 bez używania myszy czy klawiszy strzałek.
 Uważaj, żeby nie nacisnąć spacji między 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

1
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 a 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

+
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, inaczej opuścisz indeks górny.
 W miejscach, gdzie spacja nie ma sensu (np.
 między 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

m
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 i 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

c
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

), naciśnięcie spacji jest ignorowane
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Spacja i tabulator nie służą do wstawiania dodatkowego wolnego miejsca między
 częściami równania.
 Odstępy są zagadnieniem składu drukarskiego, co oznacza, że użytkownik
 powinien pozostawić je LyX-owi (LaTeX-owi) (zobacz podrozdz.
 
\begin_inset LatexCommand \ref{sec:whitespace}

\end_inset 

) Jeśli nie satysfakcjonuje Cię efekt składu LyX-a, istnieją sposoby zmiany
 odstępów, o czym więcej pisze Podręcznik użytkownika --- ale odłóż poprawki
 dopóki nie ukończysz pisania treści dokumentu.
\end_inset 

.
\layout Standard

Zauważ, że opuszczenie trybu formuł klawiszem 
\family sans 
Esc
\family default 
 powoduje brak spacji za wyrażeniem.
 Nie jest to problem, jeżeli piszesz potem kropkę lub przecinek, ale jeśli
 chcesz napisać jakieś słowo, musisz dodatkowo nacisnąć spację.
 Istnieje skrót, działający na samym końcu obszaru w trybie formuł.
 Naciśnięcie spacji wychodzi z tego trybu i wstawia spację za formułą.
 W ten sposób można szybciej napisać 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 


\begin_inset Formula $f=ma$
\end_inset 

 to moje ulubione równanie
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 zamiast 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 


\begin_inset Formula $f=ma$
\end_inset 

to moje ulubione równanie
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
\layout Section

Potęgi i indeksy
\layout Standard

Wykładnik może być wprowadzony z paska narzędzi, ale prościej jest użyć
 znak 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

^
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 LyX ustawia wówczas punkt wstawiania (niebieski prostokąt) w indeks górny,
 dzięki czemu cokolwiek napiszesz będzie wyżej i mniejszą czcionką.
 Cały dalszy pisany tekst do naciśnięcia spacji (lub Esc celem opuszczenia
 trybu formuł) będzie indeksem górnym.
\layout Standard

Pisanie indeksów dolnych jest równie proste --- zaczyna się naciśnięciem
 klawisza podkreślenia, 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

_
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Można podnosić i opuszczać oba indeksy, np.:
\begin_inset Formula $A_{a_{0}+b^{2}}+C^{a_{0}+b^{2}}$
\end_inset 

.
 
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Przerób equation 1 z 
\family typewriter 
example_raw.lyx
\family default 
 w trybie formuł.
\layout Section

Pasek narzędzi formuł matematycznych
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

W klyx-ie jest to pasek, w lyx-ie panel
\end_inset 


\layout Standard

Pasek narzędzi do wygodny sposób na wprowadzanie symboli i wykonywanie skompliko
wanej edycji formuł.
 Wiele z jego funkcji może być przywołanych z klawiatury.
 Na razie jednak skupimy się na posługiwaniu się paskiem narzędzi, aby zapoznać
 się z jego zawartością; skrótów klawiaturowych można się nauczyć z innych
 podręczników.
 Otwórz zatem pasek narzędzi i pozostaw go otwartym na czas lektury tego
 podrozdziału.
\layout Subsection

Litery greckie i symbole
\layout Standard

Naciśnięcie przycisku oznaczonego napisem 
\begin_inset Quotes eld
\end_inset 


\begin_inset Formula $\Gamma\rho\epsilon\epsilon\kappa$
\end_inset 


\begin_inset Quotes erd
\end_inset 

 otwiera menu z greckimi literami.
 Wybór którejś powoduje wstawienie jej do tekstu.
 Zauważ, że istnieje kilka wariantów epsilon, pi, fi, teta, i sigma.
 Wybór elementu z paska narzędzi formuł zawsze powoduje przejście w tryb
 formuł
\layout Standard

Cztery pozostałe przyciski u końca paska oferują szeroką gamę symboli matematycz
nych: strzałek, relacji, operatorów, sum i całek.
 Ostatni przycisk przeznaczono na 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

różne
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 
\begin_inset Quotes eld
\end_inset 

Nothing you can do that can't be done\SpecialChar \ldots{}
 All you need is 
\begin_inset Formula $\heartsuit$
\end_inset 

.
\begin_inset Quotes erd
\end_inset 

 
\layout Subsection

Pierwiastki, wektory i nawiasy
\layout Standard

Aby utworzyć pierwiastek wystarczy nacisnąć przycisk oznaczony pierwiastkiem.
 Pierwiastek pojawi się w tekście, a pod nim kursor w punkcie wstawiania.
 Możesz wpisywać zmienne, liczby, inne pierwiastki, ułamki itp.
 LyX automatycznie dostosuje rozmiar pierwiastka do tego, co w środku.
\layout Standard

Nadpisywanie znaków (
\begin_inset Formula $\overrightarrow{v}$
\end_inset 

) lub ich grup (
\begin_inset Formula $\overrightarrow{a+b}$
\end_inset 

) odbywa się w ten sam sposób.
 Naciśnij przycisk 
\family sans 
Daszki, tyldy, wektory
\family default 
, oznaczony niebieskim prostokątem przykrytym czarną tyldą\SpecialChar ~
(~).
 Kliknij na symbolu, żeby wstawić go w tekst wraz punktem wstawiania nad
 lub pod symbolem.
 Następnie napisz, co chcesz, w punkcie wstawiania i opuść tryb formuł naciśnięc
iem spacji.
\layout Standard

Ograniczniki takie jak nawiasy okrągłe, kwadratowe i klamrowe działają podobnie,
 ale są trochę bardziej skomplikowane.
 Naciśnij przycisk 
\family sans 
Ogranicznik
\family default 
, oznaczony niebieskim prostokątem w czarnych nawiasach kwadratowych.
 Otwiera on okno ograniczników.
 Kliknij na lewym ograniczniku używając 
\emph on 
lewego klawisza
\emph toggle 
 myszy, następnie na prawym używając 
\emph on 
prawego klawisza
\emph toggle 
.
 (względnie użyj przycisków wyboru opcji oznaczonych 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Lewy
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 i 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Prawy,
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 poczym kliknij na odpowiednim ograniczniku 
\emph on 
lewym 
\emph toggle 
klawiszem myszy.) Wybrane ograniczniki pokazane są w ramce u szczytu okna.
 Domyślnie jest to para nawiasów okrągłych, ale w opisany powyżej sposób
 można je zmienić na kwadratowe, parę kwadratowy -- okrągły a nawet wybrać
 nawias 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

pusty
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 celem wygenerowania wzoru 
\emph default 

\begin_inset Quotes pld
\end_inset 


\begin_inset Formula $a=\left\langle 7\right.$
\end_inset 


\begin_inset Quotes erd
\end_inset 

 (pusty ogranicznik wyświetlany jest jako linia przerywana w LyX-ie, ale
 nie pojawia się na wydruku).
\layout Standard

Po wyborze ograniczników kliknij 
\family sans 
OK
\family default 
 aby wstawić je w wyrażenie (albo naciśnij 
\family sans 
Zastosuj
\family default 
, jeśli chcesz pozostawić okno otwarte).
 Leniuchy mogą pisać nawiasy wprost z klawiatury zamiast wybierać je z paska
 narzędzi, ale tak wstawiane nawiasy będą wielkości normalnego tekstu, co
 wygląda źle, kiedy otaczają duży ułamek albo macierz.
 Pośrednictwo paska narzędzi gwarantuje, że rozmiar ograniczników dostosowuje
 się wyrażeń pomiędzy nimi.
\layout Standard

Istnieje możliwość obudowania istniejącego tekstu pierwiastkiem, wektorem
 lub ogranicznikami.
 W tym celu należy zaznaczyć potrzebny fragment formuły i użyć paska narzędzi
 do wyboru odpowiedniego symbolu.
 Zastosuj ten sposób do zmiany formy zapisu drugiego prawa Newton'a ze skalarnej
 na wektorową (
\begin_inset Formula $f=ma$
\end_inset 

 na 
\begin_inset Formula $\overrightarrow{f}=m\overrightarrow{a}$
\end_inset 

).
 Poznana właśnie metoda posłuży również do wstawiania między nawiasy macierzy.
\layout Subsection

Ułamki
\layout Standard

Aby w trybie formuł wstawić ułamek, wystarczy nacisnąć przycisk oznaczony
 niebieskimi kwadratami oddzielonymi czarną kreską ułamkową.
 LyX umieszcza w ułamku dwa punkty wstawiania.
 Jak można się domyślać, po ułamku można poruszać się klawiszami strzałek
 lub myszą.
 Kliknij na górnym prostokącie i naciśnij 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

1
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Następnie naciśnij strzałkę w dół i wpisz 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

2
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Stworzyłeś ułamek ! Oczywiście w każdy z prostokątów można wpisać wszystko:
 zmienne z wykładnikami, pierwiastki czy inne ułamki.
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Napisz 2 równanie z 
\family typewriter 
example_raw.lyx
\family default 
 w trybie formuł.
\layout Subsection

Tryb TeX-a: granice, log, sin i inne
\layout Standard

Ponieważ litery w trybie formuł interpretowane są jako zmienne, jeżeli napiszesz
 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

sin
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, LyX zrozumie to jako iloczyn zmiennych 
\begin_inset Formula $s$
\end_inset 

, 
\begin_inset Formula $i$
\end_inset 

 i 
\begin_inset Formula $n$
\end_inset 

.
 Te trzy litery zostaną napisane kursywą, podczas gdy tak naprawdę powinny
 być symbolem 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

sin
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 złożonym czcionką Roman.
 W dodatku LyX nie wstawi spacji między słowo 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

sin
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 i 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

x
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 (naciśnięcie spacji po prostu opuści tryb formuł).
 W jaki sposób zatem uzyskać 
\begin_inset Quotes eld
\end_inset 


\begin_inset Formula $\sin x$
\end_inset 


\begin_inset Quotes erd
\end_inset 

 zamiast 
\begin_inset Quotes eld
\end_inset 


\begin_inset Formula $sinx$
\end_inset 


\begin_inset Quotes erd
\end_inset 

? 
\layout Standard

Wybierz 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

sin
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 z rozwijalnej listy 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Funkcje
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 na pasku narzędzi formuł.
 Wstawione słowo 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

sin
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 napisane jest na czerwono, czcionką Roman, w trybie znanym skądinąd jako
 tryb TeX-a.
 Całe słowo traktowane jest jak symbol, tak więc użycie Backspace spowoduje
 skasowanie całego słowa.
 Teraz napisz 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

x
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

, które wyświetlone będzie niebieską kursywą, jak tego można się spodziewać
 po trybie formuł.
 Sprawdź, że na podglądzie wyrażenie zostało poprawnie złożone.
\layout Standard

Inne polecenia wymagające wstawiania w trybie TeX-a z użyciem listy funkcji
 to funkcje trygonometryczne i ich odwrotności, funkcje hiperboliczne, logarytmy
, granice i kilka innych.
 Funkcje te mogą być wzbogacane o indeksy górne i dolne, konieczne w wyrażeniach
 typu 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 


\begin_inset Formula $\cos^{2}\theta$
\end_inset 


\begin_inset Quotes erd
\end_inset 

 lub 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 


\begin_inset Formula $\lim_{n\rightarrow\infty}$
\end_inset 


\begin_inset Quotes erd
\end_inset 

.
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Przepisz equation 3 z 
\family typewriter 
example_raw.lyx
\family default 
 w trybie formuł.
\layout Subsection

Macierze
\layout Standard


\begin_inset LatexCommand \label{sec:matrices}

\end_inset 


\layout Standard

Naciśnij przycisk 
\family sans 
Macierz
\family default 
 na pasku narzędzi.
 Okno 
\family sans 
Macierz
\family default 
 ma dwa suwaki pozwalające wybrać ilość wierszy i kolumn macierzy.
 Wybierz 2 wiersze i 3 kolumny, poczym naciśnij 
\family sans 
Zastosuj
\family default 
 lub 
\family sans 
OK
\family default 
.
 LyX wstawi 6 punktów wstawiania w macierzy 
\begin_inset Formula $2\times3$
\end_inset 

.
 Jak zwykle można wstawiać dowolne wyrażenia matematyczne (pierwiastek,
 inną macierz itd.).
 Można również pozostawić niektóre komórki macierzy puste.
\layout Standard

Do poruszania się po macierzy w poziomie służy klawisz 
\family sans 
Tab
\family default 
.
 Dodatkowo można użyć klawiszy strzałek.
 Strzałka w prawo użyta na prawym brzegu jednej komórki przenosi kursor
 do komórki obok, strzałka w dół do kolejnego wiersza itd.
\layout Standard

Zobacz w
\emph on 
 Podręczniku użytkownika
\emph toggle 
 jak zmienić poziome wyrównywanie wyrażeń w każdej kolumnie i jak zmienić
 pionowe położenie całej macierzy.
 Jeżeli zachodzi potrzeba utworzenia tabeli wypełnionej tekstem, należy
 raczej użyć doskonale obsługiwanych prze LyX-a tabel, niż próbować pisać
 tekst w macierzy.
\layout Subsection

Tryb równań
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Ten podrozdział dotyczy opcji nieobecnej w menu klyx 0.9.6, gdzie występuje
 ona na pasku narzędzi.
 (przyp.
 tłum.)
\end_inset 


\layout Standard

Wszystkie wyrażenia poznane dotychczas znajdowały się w jednej linijce z
 tekstem.
 Wystarcza to w przypadku krótkich, prostych wyrażeń, ale większe powinny
 odróżniać się od tekstu.
 Do pisania takich wyrażeń służy tryb równań.
 Dodatkowo, tylko wyrażenia w tym trybie mogą być numerowane i etykietowane
 (patrz: 
\emph on 
Podręcznik użytkownika
\emph toggle 
), a ponadto równania wielolinijkowe (patrz podrozdz.
\emph default 

\begin_inset LatexCommand \ref{sec:multiline}

\end_inset 


\emph toggle 
)muszą być pisane w tym trybie.
\layout Standard

Naciśnij przycisk 
\family sans 
Równanie
\family default 
 na pasku narzędzi, oznaczony czarnymi linijkami tekstu nad i pod niebieskim
 prostokątem.
 LyX umieści w tekście punkt wstawiania, który pojawi się na środku nowej
 linijki.
 Następnie obejrzyj podgląd.
 Przycisk 
\family sans 
Równanie
\family default 
 jest w istocie przełącznikiem.
 Posłuż się nim w stosunku do kilku już utworzonych formuł matematycznych,
 przełączając je w tryb równań i z powrotem.
\layout Standard

Tryb równań różni się w paru punktach od zwykłego trybu formuł matematycznych:
\layout Itemize

Domyślny rozmiar niektórych symboli jak 
\begin_inset Formula $\sum$
\end_inset 

 i 
\begin_inset Formula $\int$
\end_inset 

 jest nieco mniejszy
\layout Itemize

Indeksy granic i sum (ale nie całek) są pisane raczej poniżej niż obok symboli
\layout Itemize

Tekst jest wyrównywany do środka
\layout Standard

Poza tymi różnicami wyrażenia zwykłe i te w trybie równań są do siebie bardzo
 podobne.
\layout Standard

Końcowa uwaga co do składu wyrażeń w trybie równań: wyrażenie może być w
 nowym akapicie lub nie.
 Jeśli równanie ma być w środku zdania lub akapitu, nie naciskaj 
\family sans 
Return
\family default 
, w przeciwnym razie 
\emph on 
za
\emph toggle 
 równaniem rozpocznie się nowy akapit, którego pierwsza linijka będzie wcięta
 - efekt którego zapewne chciałbyś uniknąć.
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Obejrzyj formuły z pliku 
\family typewriter 
example_raw.lyx
\family default 
 w trybie równań i uchwyć różnice składu.
\layout Standard


\series bold 
Ćwiczenie
\series default 
: Posługując się różnymi narzędziami poznanymi w tym podrozdziale, powinieneś
 umieć złożyć następujące równanie: 
\begin_inset Formula \[
f(x)=\left\{ \begin{array}{cc}
\log_{8}x & x>0\\
0 & x=0\\
\sum_{i=1}^{5}\alpha_{i}+\sqrt{-\frac{1}{x}} & x<0\end{array}\right.\]

\end_inset 


\layout Section

Równania wielolinijkowe
\layout Standard


\begin_inset LatexCommand \label{sec:multiline}

\end_inset 

 Spróbuj napisać następujące równania i obejrzyj podgląd.
 Zadanie wymaga dwukrotnego utworzenia oddzielnych formuł w trybie równań.
\layout Standard


\begin_inset Formula \[
x=y+y+y+y+y\]

\end_inset 


\layout Standard


\begin_inset Formula \[
=5y\]

\end_inset 


\layout Standard

Wynik wygląda źle ! Jeżeli pisze się dwa lub więcej równań jedno za drugim,
 wyglądają o wiele lepiej kiedy ich znaki równości są wyrównane; widać to
 zwłaszcza gdy drugie równanie nie ma lewej strony.
 LyX pozwala pisać równania wielolinijkowe panując do pewnego stopnia nad
 wyrównywaniem.
\layout Standard


\begin_inset Formula \begin{eqnarray*}
x & = & y+y+y+y+y\\
 & = & 5y\end{eqnarray*}

\end_inset 


\layout Standard

To wygląda 
\emph on 
dużo
\emph toggle 
 lepiej! Znaki równości są wyrównane i jest mniejszy pionowy odstęp między
 równaniami.
\layout Standard

Aby móc zacząć równanie wielolinijkowe, należy wejść w tryb równań i nacisnąć
 C-Return.
 Pojawią się dwie linijki, każda z trzema pustymi punktami wstawiania.
 Spróbuj samemu odtworzyć wyżej pokazane równanie.
 Podobnie jak w macierzach, do poruszania się po równaniu można użyć myszy,
 klawisza 
\family sans 
Tab
\family default 
 lub klawiszy strzałek.
 Nie szkodzi jeśli w równaniu wielolinijkowym zostanie jeden lub więcej
 pustych punktów wstawiania.
 Może być to użyteczne, jak w poprzednim przykładzie, albo w przypadku podziału
 na mniejsze bardzo długich równań, jak np.: 
\begin_inset Formula \begin{eqnarray*}
x & = & a+b+c+d\\
 &  & +e+f+g\end{eqnarray*}

\end_inset 


\layout Standard

LyX wyrównuje drugie (środkowe) pole w każdej linijce, tak więc zwykle tam
 będziesz umieszczać znak równości czy inny operator relacji; w gruncie
 rzeczy można go wstawić gdziekolwiek.
 Nie należy jednak używać równania wielolinijkowego do tworzenia macierzy;
 służy do tego osobny symbol macierzy (patrz podrozdz.
 
\begin_inset LatexCommand \ref{sec:matrices}

\end_inset 

).
\layout Standard

Jeżeli chcesz pisać jeszcze dłuższe równania, posłuż się 
\family sans 
C-Return
\family default 
 do wstawienia nowej linijki z trzema pustymi punktami wstawiania.
 Jeśli w momencie naciskania 
\family sans 
C-Return
\family default 
 kursor nie jest na końcu linijki, reszta linijki zostanie przeniesiona
 do nowoutworzonej.
 Jeśli naciśniesz 
\family sans 
C-Return
\family default 
 po napisaniu równania jednolinijkowego, znajdzie się ono całe w pierwszym
 polu.
 Przesuń kursor przed pierwszy znak równości i naciśnij C-Tab aby przenieść
 resztę równania do następnego pola.
 Następnie przesuń kursor za znak równości i powtórnie naciśnij C-Tab aby
 przenieść prawą stronę równania na trzecie pole.
 Spróbuj przerobić równanie 
\begin_inset Formula $E=mc^{2}$
\end_inset 

 na
\begin_inset Formula \begin{eqnarray*}
E & = & mc^{2}\\
 & = & mc\times c\end{eqnarray*}

\end_inset 


\layout Standard

Jeżeli wstawiłeś za dużo linijek, przesuń kursor na koniec bieżącej linijki
 i naciśnij 
\family sans 
M-e\SpecialChar ~
k
\family default 
 aby skasować następną nadmiarową linijkę.
 Usunie to koniec linijki i dołączy (wszystkie trzy punkty wstawiania) do
 bieżącej linijki.
 Jeżeli następna linijka jest pusta, spowoduje to jej skasowanie.
 Ostrzeżenie: naciśnięcie 
\family sans 
M-e\SpecialChar ~
k
\family default 
 kiedy kursor nie jest na końcu linijki może prowadzić do dziwnych efektów.
\layout Section

Jeszcze więcej matematyki
\layout Standard

Tryb formuł matematycznych posiada dużo więcej możliwości.
 Dotychczas pokazano podstawy, w
\emph on 
 Podręczniku użytkownika
\emph default 
 znajdują się wskazówki co do:
\layout Itemize

Etykietowania i numerowania wyrażeń.
\layout Itemize

Zmiany czcionki, np.
 pisania tłustym drukiem w wyrażeniu.
 Tutaj wspomnimy tylko, że przyciśnięcie przycisku trybu formuł w trakcie
 pisania formuły zmienia czcionkę na Roman aż do naciśnięcia spacji.
\layout Itemize

Poprawianie rozmiarów czcionki i odstępów wewnątrz wyrażenia.
 (Nie przejmuj się tym przed ostatecznym wydrukiem!)
\layout Itemize

Pisania makr.
 Bardzo pomocne narzędzie.
 Dzięki definicji makra na początku dokumentu można go używać w całej zawartości.
 Zmiana definicji powoduje zmianę w całym dokumencie.
 Makro może nawet przyjmować argumenty.
\layout Itemize

Mnóstwa innych rzeczy, które nie zmieściły się w niniejszym 
\emph on 
Elementarzu
\emph default 
.
\layout Chapter

Różne
\layout Section

Inne ważniejsze możliwości LyX-a
\layout Standard

Nie opisano wszystkich poleceń LyX-a i nie było to zamiarem tego podręcznika.
 Jak zwykle, więcej informacji można znaleźć w 
\emph on 
Podręczniku użytkownika
\emph toggle 
.
 Dokładna funkcja każdego polecenia z menu jest opisana w 
\emph on 
Opisie poleceń
\emph toggle 
.
 Poniżej wspomnimy o kilku ważniejszych możliwościach LyX-a
\emph default 
\SpecialChar \ldots{}

\layout Itemize

LyX ma wizualną obsługę tabel.
 Polecenie 
\family sans 
W
\bar under 
s
\bar default 
taw->Ta
\bar under 
b
\bar default 
elę
\family default 
 służy do umieszczenia w tekście tabeli.
 Kliknięcie
\emph on 
 prawym klawiszem
\emph default 
 myszy na tabeli wywołuje okno pozwalające na jej wszechstronną edycję.
\layout Itemize

LyX obsługuje grafikę postscriptową (lub w LaTeX-u) wstawianą do dokumentu.
 (Zgadłeś: 
\family sans 
W
\bar under 
s
\bar default 
taw->
\bar under 
R
\bar default 
ysunek
\family default 
.
 Następnie kliknij na rysunku, by wybrać plik z rysunkiem do wstawienia,
 możesz go potem rozciągnąć, obrócić itp.) Tabele i rysunki mogą mieć podpisy,
 a LyX automatycznie generuje ich spisy.
\layout Itemize

Istnieje kontrola wersji dokumentów za pośrednictwem RCS (po więcej informacji
 wykonaj polecenie 
\family typewriter 
man rcsintro
\family default 
)
\layout Itemize

LyX jest wysoce konfigurowalny.
 Wygląd programu i wydruku daje się zmieniać na różne sposoby.
 Informacja o tych sposobach jest dostępna dzięki poleceniu 
\family sans 
\bar under 
P
\bar default 
omoc->Przystosowywanie
\family default 
.
\layout Itemize

Program LyX jest tworzony przez zespół programistów z pięciu kontynentów.
 Z tego powodu LyX ma lepszą obsługę języków innych niż angielski (niderlandzkie
go, niemieckiego, greckiego, czeskiego, tureckiego,\SpecialChar \ldots{}
) niż niejeden procesor
 tekstu.
 Co więcej, obsługa ta wciąż się poprawia.
\layout Itemize

Pisownia dokumentu jest sprawdzana poleceniem Edycja->Sprawdzanie\SpecialChar ~
pisowni
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

od kursora do końca dokumentu
\end_inset 

.
\layout Section

LyX dla użytkowników LaTeX-a
\layout Standard

Jeśli nie masz pojęcia o LaTeX-u, nie musisz czytać tego podrozdziału.
 Mógłbyś wszakże nauczyć się LaTeX-a i dopiero tutaj wrócić.
 Jednakże wielu użytkowników LyX-a zna już LaTeX-a.
 Zastanawiają się oni czy rzeczywiście LyX potrafi to samo co LaTeX.
 Odpowiadając w skrócie, LyX potrafi zrobić w ten czy inny sposób prawie
 wszystko to co LaTeX i zasadniczo upraszcza większość faz pisania dokumentu
 LaTeX-a.
 Obecnie może irytować konwersja starszych dokumentów LaTeX-a i parę innych
 zagadnień, ale następne wersje LyX-a rozwiążą i te problemy.
\layout Standard

Ponieważ jest to tylko elementarz, poruszymy w nim wyłącznie rzeczy których
 nowi użytkownicy LyX-a najprawdopodobniej są ciekawi.
 Aby przesadnie nie rozdymać 
\emph on 
Elementarza
\emph toggle 
 zostaną podane tylko podstawowe informacje.
 
\emph on 
Podręcznik Użytkownika
\emph toggle 
 jest obfitym źródłem wiadomości o różnicach między LyX-em i LaTeX-em, oraz
 stosowaniu LaTeX-owych trików w LyX-ie.
\layout Subsection

Tryb TeX-a
\layout Standard

Cokolwiek napisze się w trybie TeX-a jest przekazywane wprost do LaTeX-a
 i wyświetlane na ekranie czerwonym kolorem.
 W tryb TeX-a wchodzi się poleceniem 
\family sans 
\bar under 
U
\bar default 
kład->
\bar under 
F
\bar default 
ormat\SpecialChar ~
TeX-a
\family default 
, albo klikając na czerwonym przycisku-przełączniku TeX-a na pasku narzędzi.
\layout Standard

W trybie formuł format TeX-a jest obsługiwany trochę inaczej.
 Do formatu TeX-a wchodzi się pisząc backslash.
 Nie jest on pokazywany, ale cokolwiek napisze się później wyświetlane jest
 na czerwono.
 Wyjście z tego formatu następuje po naciśnięciu spacji lub innego znaku
 niealfabetycznego, jak liczba, podkreślenie, caret czy nawiasy.
 Po wyjściu z trybu formatu TeX-a, jeżeli LyX zna wpisane polecenie, przekształc
a je wizualnie.
 Tak więc jeśli w trybie formuł napiszesz 
\family typewriter 

\backslash 
gamma
\family default 
, a potem spację, LyX zastąpi czerwone 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

gamma
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 niebieskim 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 


\begin_inset Formula $\gamma$
\end_inset 


\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Tak się dzieje dla prawie wszystkich prostych makr matematycznych (jednakże
 zauważ, że funkcje jak 
\family typewriter 

\backslash 
sin
\family default 
 pozostaną na czerwono, bo ich forma nie różni się od zapisu).
 Taka procedura może być szybsza niż korzystanie z paska narzędzi, zwłaszcza
 dla doświadczonych użytkowników LaTeX-a.
\layout Standard

Szczególnym traktowaniem w trybie formuł w TeX-u cieszy się nawias klamrowy,
 wstawiany na czerwono i w parach otwierający-zamykający.
 Kursor po wstawieniu nawiasów znajduje się w środku 
\emph on 
poza
\emph toggle 
 formatem TeX-a, co pomaga przy wprowadzaniu poleceń nieznanych LyX-owi,
 które to polecenia wymagają argumentów.
\layout Standard

LyX nie potrafi zrobić absolutnie wszystkiego co LaTeX (jeszcze?).
 Kilka wyszukanych funkcji nie jest wcale obsługiwanych, inne nie działają
 w trybie wizualnym.
 Format TeX-a pozwala użytkownikom korzystać z pełnej elastyczności LaTeX-a
 oraz wygody LyX-a, takich jak wizualny tryb formuł, tabele i edycja.
 LyX nigdy nie będzie mógł obsługiwać każdego pakietu LaTeX-owego.
 Jednak, pisząc 
\family typewriter 

\backslash 
usepackage{foo}
\family default 
w preambule (zobacz podrozdz.: 
\begin_inset LatexCommand \ref{sec:preamble}

\end_inset 

), możesz użyć dowolnego pakietu, choć bez wizualnej obsługi jego funkcji.
\layout Subsection

Konwersja dokumentów LaTeX-a do LyX-a.
\layout Standard

Niestety nie działa za dobrze w LyX-ie wersji 0.12.
 Zespół LyX-a zagwarantował, że od wersji 0.14, pliki LyX-a będą używać podzbioru
 komend LaTeX-a, dzięki czemu jednym poleceniem menu będzie można wczytać
 plik LaTeX-a do dokumentu LyX-a.
 Zanim to nastąpi prowadzone są prace nad programem w Perlu o nazwie reLyX,
 przeznaczonym do tłumaczenia formatu LaTeX-a na LyX-a.
 Program i instrukcja znajdują się w katalogu 
\family typewriter 
development/reLyX
\family default 
 w dystrybucji LyX-a.
\layout Subsection

Konwersja dokumentów LyX-a do LaTeX-a .
\layout Standard

Może zaistnieć potrzeba konwersji dokumentu LyX-a na format LaTeX-a.
 Na przykład współpracownik lub współautor nie ma LyX-a aby móc przeczytać
 dokument.
 Wystarczy w tym celu wykonać polecenie 
\family sans 
Plik->Eksport->jako\SpecialChar ~
LaTeX.
 
\family default 
Utworzy to plik coś.tex z edytowanego coś.lyx.
 LyX zawsze tworzy tymczasowy plik LaTeX-a zanim uruchomi ten program, ale
 pliki te są trudne do czytania i zapisywane w tymczasowych katalogach.
\layout Subsection

Preambuła LaTeX-a
\layout Subsubsection

Klasa dokumentu
\layout Standard

Okno wywoływanie poleceniem Układ->Dokument ustawia szereg opcji, które
 przekazywane są do polecenia 
\family typewriter 

\backslash 
documentclass
\family default 
 .
 W tym oknie można zmienić klasę dokumentu, domyślny rozmiar czcionki i
 papieru.
 Ewentualne dodatkowe opcje dla 
\family typewriter 

\backslash 
documentclass
\family default 
 należy wpisać w polu 
\family sans 
Dodatkowe\SpecialChar ~
opcje
\family default 
.
\layout Subsubsection

Inne wykorzystanie preambuły
\layout Standard


\begin_inset LatexCommand \label{sec:preamble}

\end_inset 

 Jeśli chciałbyś wstawić specjalne polecenia do preambuły dokumentu LaTeX-a,
 możesz użyć ich również w dokumencie LyX-a.
 Wykonaj polecenie 
\family sans 
Układ->Preambuła\SpecialChar ~
LaTeX-a 
\family default 
i napisz je w otworzonym oknie.
 Cokolwiek tam wpiszesz, zostanie bezpośrednio przekazane LaTeX-owi (podobnie
 jak tekst pisany w trybie TeX-a).
\layout Subsection

BibTeX
\layout Standard

LyX obsługuje BibTeX w sposób dobry acz niekompletny.
 BibTeX pozwala budować bazy danych odwołań do literatury celem użycia w
 wielu dokumentach.
 Użyj 
\family sans 
Wstaw->Spisy->Odsyłacz\SpecialChar ~
BibTeX-a
\family default 
 celem włączenia pliku typu bib.
 Kliknięcie na powstałym w ten sposób prostokącie oznaczonym 
\family sans 
Odnośniki wygenerowane przez BibTeX
\family default 
 otworzy okno BibTeX-a.
 W polu 
\family sans 
Baza\SpecialChar ~
danych
\family default 
 wpisz to co wpisałbyś nawiasach polecenia 
\family typewriter 

\backslash 
bibliography{}
\begin_inset Foot
collapsed true

\layout Standard

Tak jak w LaTeX-u, bibliografie powinny być odseparowane przecinkami, nie
 spacjami/tabulatorami.
\end_inset 

 
\family default 
.
 W polu 
\family sans 
Styl
\family default 
 wpisz, to co wpisałbyś nawiasach polecenia 
\family typewriter 

\backslash 
bibliographystyle{}
\family default 
.
\layout Standard

Po wykonaniu powyższych czynności można używać cytatów z dowolnych bibliografii
 włączanych poleceniem 
\family sans 
Wstaw->Odwołanie\SpecialChar ~
do\SpecialChar ~
literatury 
\family default 
(zobacz podrozdz.:
\begin_inset LatexCommand \ref{sec:bibliographies}

\end_inset 

).
 LyX zajmie się użyciem BibTeX-a.
 Powód, dla którego, piszemy, że LyX ma 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

dobrą lecz niepełną obsługę bibliografii
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

 jest ten, że LyX nie potrafi samodzielnie tworzyć plików bib i nie podpowie
 listy wszystkich odwołań do literatury w oknie 
\family sans 
Literatura
\family default 
.
\layout Subsection

Inne
\layout Standard

Twardą spację wstawia się przez 
\family sans 
C-space
\family default 
.
 Na ekranie wygląda jak małe, różowe 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

u
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

.
 Jest ich mnóstwo w niniejszym Elementarzu.
 W menu Wstaw->Znak\SpecialChar ~
specjalny znajduje się więcej znaków specjalnych, z wielokrop
kiem, wymuszonym końcem linii i punktem podziału włącznie.
\layout Section

Błędy!
\layout Standard

Czasem, po uruchomieniu LaTeX-a pojawiają się błędy na skutek nie zrozumienia
 przez LaTeX lub LyX fragmentów dokumentu.
 W takim wypadku LyX generuje etykiety błędów (prostokąt z napisem 
\begin_inset Quotes pld
\end_inset 

Błąd
\begin_inset Quotes prd
\end_inset 

).
 Kliknięcie na takiej etykiecie otwiera okno objaśniające rodzaj błędu.
 Bardzo rzadko błąd dotyczy LyX-a.
 Błędy LaTeX-a, występujące najczęściej we wstawkach TeX-a, cytowane są
 przez LyX-a dosłownie.
\the_end
